Kanada – więcej pacjentów, za mało personelu: brakuje higienistek i asysty

Kanada rozszerzyła dostęp do opieki stomatologicznej finansowanej ze środków publicznych, ale wraz ze wzrostem liczby pacjentów rośnie również zapotrzebowanie na personel. W niewielkiej Nowej Szkocji mimo zorganizowania targów pracy przez cały czas dostępnych jest ponad 100 ofert dla higienistek i asysty. Problem nie dotyczy jednak tylko tej jednej prowincji.

Wprowadzenie Canadian Dental Care Plan (CDCP), ogólnokrajowego programu ułatwiającego dostęp do opieki stomatologicznej osobom spełniającym określone kryteria, zwiększyło liczbę osób mogących korzystać z finansowanych świadczeń. Jednocześnie gabinety potrzebują odpowiedniej liczby pracowników, aby tych pacjentów przyjąć.

W Nowej Szkocji przez cały czas brakuje personelu

Wiosną 2026 r. Nova Scotia Dental Association (NSDA) organizowała targi pracy FutureDent. Targi miały pomóc gabinetom w znalezieniu pracowników oraz osobom poszukującym pracy w zawodach stomatologicznych. W tym czasie towarzystwo informowało o ponad 100 aktualnych ofertach pracy dla higienistek, asysty oraz pracowników administracyjnych.

Kilka miesięcy później problem przez cały czas był widoczny. Według danych przywołanych przez „Oral Health Group” bank ofert pracy NSDA obejmował 138 ogłoszeń dotyczących higienistek i asysty oraz kilkadziesiąt ofert dla pracowników administracyjnych.

NSDA zwraca uwagę, iż Nowa Szkocja nie ma dużego problemu z pozyskaniem lekarzy dentystów. Większym wyzwaniem jest ich nierównomierne rozmieszczenie oraz niedobór higienistek i asysty, występujący zarówno w większych ośrodkach, jak i na obszarach wiejskich. Co istotne, brak personelu ogranicza możliwości gabinetu choćby wtedy, gdy dostępny jest stomatolog. Problem dotyczy zarówno liczby pacjentów, których zespół jest w stanie przyjąć, jak i czasu oczekiwania na wizytę.

Więcej osób korzysta z opieki stomatologicznej

Jednym z czynników zwiększających zapotrzebowanie na personel jest CDCP. Program został uruchomiony etapami, a od 2025 r. obejmuje wszystkie grupy wiekowe spełniające kryteria uczestnictwa. Według danych Health Canada w okresie świadczeniowym 2026–2027 do programu zapisanych było ponad 4,76 mln osób. Łącznie od początku jego funkcjonowania zarejestrowano ponad 7,5 mln osób.

W Nowej Szkocji w tym samym okresie w CDCP było zapisanych ponad 120 tys. osób, a ponad 20 tys. z nich miało już zatwierdzone finansowanie świadczeń stomatologicznych w ramach programu. Skala programu oznacza więc większą liczbę pacjentów, którzy mogą zgłaszać się do gabinetów. Samo finansowanie świadczeń nie zwiększa jednak automatycznie liczby osób mogących je wykonywać.

Problem wykracza poza Nową Szkocję

Niedobór personelu stomatologicznego jest problemem ogólnokrajowym. Canadian Dental Association podawała, iż w 2023 r. w całym kraju nieobsadzonych było ponad 7200 stanowisk dla higienistek i asysty. w tej chwili nie jest pod tym względem lepiej: federalne prognozy rynku pracy wskazują na wysokie ryzyko niedoboru pracowników w zawodach związanych z higieną stomatologiczną i terapią stomatologiczną w latach 2024–2033. Zjawisko to jest szczególnie nasilone poza największymi ośrodkami miejskimi.

Pokazuje to, iż o możliwościach systemu stomatologicznego nie decyduje wyłącznie liczba lekarzy dentystów. Higienistki i asysta są niezbędną częścią zespołu, a ich brak może ograniczać możliwości przyjmowania pacjentów.

Prawo do opieki to nie wszystko

Kanadyjski przykład pokazuje problem, który może pojawić się wraz z rozszerzaniem dostępu do stomatologii. o ile więcej osób otrzymuje możliwość skorzystania z finansowanych świadczeń, system musi mieć również odpowiednie zasoby kadrowe.

Wiosenne targi pracy w Nowej Szkocji nie rozwiązały problemu niedoboru personelu – kilka miesięcy później przez cały czas dostępnych było ponad 100 ofert pracy. Jednocześnie dane z całej Kanady wskazują, iż niedobór higienistek i asysty ma szerszy charakter.

Dla pacjenta różnica między prawem do świadczenia a możliwością szybkiego umówienia się na wizytę jest zasadnicza. Rozszerzenie finansowania stomatologii może zwiększyć dostępność leczenia, ale bez odpowiedniej liczby pracowników nie musi oznaczać równie szybkiego zwiększenia rzeczywistego dostępu do opieki.

Źródła: https://www.oralhealthgroup.com/

https://www.canada.ca/en/services/benefits/dental/dental-care-plan/statistics.html