Bezpłatne badania stóp dla osób z cukrzycą odbędą się w dniach 13–20 listopada 2026 r. w placówkach uczestniczących w ogólnopolskiej akcji organizowanej przez Polskie Towarzystwo Leczenia Ran. Wystarczy 10 minut, aby ocenić ryzyko rozwoju cukrzycowej choroby stóp i dowiedzieć się, jak zapobiegać jej poważnym powikłaniom.
Akcja przeznaczona jest dla osób z rozpoznaną cukrzycą, będących w trakcie jej leczenia. Nie jest skierowana do pacjentów, którzy w tej chwili leczą rany w przebiegu cukrzycowej choroby stóp.
Badania są nieinwazyjne i nie wymagają specjalnego przygotowania
Badania obejmują ocenę czucia w obrębie stóp dzięki monofilamentu, sprawdzenie tętna na tętnicach stopy oraz identyfikację czynników ryzyka rozwoju cukrzycowej choroby stóp. Na podstawie wyników pacjent zostanie zakwalifikowany do odpowiedniej grupy ryzyka i otrzyma zalecenia dotyczące profilaktyki oraz codziennej pielęgnacji stóp.
Zapisy na badania prowadzone są do 20 listopada 2026 r. bezpośrednio w placówkach uczestniczących w akcji – ich lista dostępna jest na stronie www.ptlr.org. Rejestracja odbywa się telefonicznie, internetowo lub w sposób określony przez daną placówkę. Liczba miejsc jest ograniczona.
Badanie stóp jest nieinwazyjne i nie wymaga specjalnego przygotowania. Może dostarczyć ważnych informacji o stanie zdrowia, szczególnie osobom, które dotychczas nie kontrolowały regularnie swoich stóp.
Cukrzycowa choroba stóp rozwija się często w następstwie neuropatii cukrzycowej, czyli uszkodzenia nerwów prowadzącego do zaburzeń czucia. W rezultacie pacjent może nie zauważyć drobnego urazu, otarcia czy ucisku, które z czasem prowadzą do powstania trudno gojącej się rany. Dodatkowym zagrożeniem są zaburzenia ukrwienia utrudniające proces gojenia.
– Największym błędem jest przekonanie, iż stopami trzeba zainteresować się dopiero wtedy, gdy pojawi się rana. U wielu pacjentów pierwsze nieprawidłowości rozwijają się wcześniej i nie powodują bólu, ponieważ cukrzyca może prowadzić do zaburzeń czucia – wyjaśnia prof. Beata Mrozikiewicz-Rakowska, wiceprezes Polskiego Towarzystwa Leczenia Ran.
Dlatego, jak podkreśla ekspertka, tak ważne są regularne badania profilaktyczne, ocena czucia i ukrwienia oraz edukacja dotycząca codziennej samoobserwacji. Wczesne rozpoznanie czynników ryzyka pozwala odpowiednio wcześnie wdrożyć działania, które mogą zapobiec rozwojowi owrzodzeń i poważnych powikłań
W ubiegłorocznej edycji akcji bezpłatnych badań wzięło udział 799 pacjentów z cukrzycą. Badania przeprowadzono w 73 placówkach medycznych oraz 10 wojewódzkich oddziałach Narodowego Funduszu Zdrowia. Tegoroczna inicjatywa jest kontynuacją tych działań i ma zachęcić kolejne osoby do regularnej kontroli stóp.
– Chcemy zmienić sposób myślenia o cukrzycowej chorobie stóp. Nie możemy koncentrować się wyłącznie na leczeniu ran i zaawansowanych powikłań. Musimy docierać do pacjentów znacznie wcześniej, kiedy proste badanie i odpowiednia edukacja mogą pomóc zapobiec dramatycznym konsekwencjom – podkreśla dr n. med. Przemysław Lipiński, prezes Polskiego Towarzystwa Leczenia Ran.
Cukrzycowa choroba stóp – problem tysięcy pacjentów
Co czwarta osoba z cukrzycą w ciągu życia doświadcza owrzodzenia stopy. Konsekwencje mogą być dramatyczne: pięcioletnia śmiertelność wśród pacjentów z cukrzycową chorobą stóp wynosi około 30 proc., natomiast wśród osób po amputacji kończyny sięga 60 proc. Dlatego eksperci podkreślają, iż regularna kontrola stóp powinna być stałym elementem opieki nad osobami z cukrzycą.
– Pacjenci potrzebują przede wszystkim jasnej informacji, gdzie mogą wykonać badanie i na jakie objawy powinni zwracać uwagę. Profilaktyka daje szansę, aby zareagować, zanim pojawią się poważne powikłania. Takie inicjatywy są szczególnie ważne, ponieważ łączą edukację z konkretną, bezpłatną pomocą – zaznacza Monika Kaczmarek, prezes Polskiego Stowarzyszenia Diabetyków.
