Zdezorganizowany styl przywiązania

psychocare.pl 1 miesiąc temu


Czym jest styl przywiązania?

Styl przywiązania to sposób, w jaki człowiek buduje relacje interpersonalne, który kształtuje się na podstawie pierwszych doświadczeń w dzieciństwie. Teoria przywiązania, opracowana przez Johna Bowlby’ego, podkreśla, iż relacja dziecka z głównym opiekunem wpływa na jego przyszłe umiejętności nawiązywania bliskich relacji.

Mary Ainsworth, badając style przywiązania, wyróżniła trzy główne typy:

  • bezpieczny – oparty na zaufaniu i bliskości,
  • lękowo-ambiwalentny – charakteryzujący się nadmiernym przywiązaniem i niepewnością,
  • unikający – polegający na dystansowaniu się od emocjonalnej bliskości.

Dodatkowo badania wykazały istnienie czwartego stylu – zdezorganizowanego, który jest najbardziej chaotyczny i związany z dużym poziomem stresu oraz nieprzewidywalności w relacjach.

Jak kształtuje się zdezorganizowany styl przywiązania?

Zdezorganizowany styl przywiązania rozwija się w wyniku sprzecznych sygnałów otrzymywanych przez dziecko od opiekunów. Może to wynikać z:

  • doświadczenia przemocy fizycznej lub emocjonalnej ze strony opiekunów,
  • wychowania w atmosferze lęku i nieprzewidywalności,
  • sytuacji, gdy opiekun jest jednocześnie źródłem bezpieczeństwa i zagrożenia,
  • zaniedbań emocjonalnych i braku stabilnej relacji opiekuńczej,
  • uzależnienia lub chorób psychicznych u rodziców.

Dziecko, które dorasta w takich warunkach, nie potrafi przewidzieć reakcji swojego opiekuna – raz może on być czuły, innym razem agresywny. To prowadzi do wewnętrznego konfliktu – chęci poszukiwania bliskości przy jednoczesnym lęku przed nią.

Doświadczasz trudności i potrzebujesz wsparcia? Skorzystaj z bezpłatnej konsultacji.
Zapisz się online

Czym charakteryzuje się zdezorganizowany styl przywiązania?

Osoby zdezorganizowane w relacjach mogą przejawiać sprzeczne zachowania, takie jak:

  • duża potrzeba bliskości, ale jednocześnie lęk przed nią,
  • impulsywność i trudność w regulowaniu emocji,
  • obawa przed odrzuceniem i równoczesne odpychanie bliskich osób,
  • niestabilność w związkach – naprzemienne okresy zaangażowania i unikania,
  • skłonność do dramatycznych i burzliwych relacji,
  • trudności w zaufaniu innym i lęk przed zdradą.

Taki styl przywiązania często prowadzi do problemów emocjonalnych, lęków oraz skłonności do depresji czy zaburzeń osobowości. Osoby zdezorganizowane mogą nieświadomie powielać schematy z dzieciństwa, tworząc niestabilne relacje w dorosłym życiu.

Jak zdezorganizowany styl przywiązania wpływa na związki romantyczne?

Zdezorganizowany styl przywiązania może znacząco utrudniać budowanie zdrowych relacji romantycznych. W związkach osoby te często:

  • doświadczają silnych wahań emocjonalnych – od idealizacji partnera do jego deprecjonowania,
  • przejawiają skłonność do destrukcyjnych zachowań, np. zazdrości, manipulacji czy testowania partnera,
  • mają trudność w określeniu własnych potrzeb i granic,
  • boją się bliskości, ale jednocześnie panicznie reagują na oddalenie partnera,
  • mogą mieć skłonność do przyciągania osób toksycznych lub dominujących,
  • często angażują się w relacje charakteryzujące się intensywnością, ale krótką trwałością.

Osoby ze zdezorganizowanym stylem przywiązania często czują wewnętrzny chaos, ponieważ ich potrzeba miłości i bliskości koliduje z lękiem przed zranieniem i odrzuceniem.

Jak radzić sobie z zdezorganizowanym stylem przywiązania?

Choć zdezorganizowany styl przywiązania może powodować wiele trudności, istnieją sposoby na jego przepracowanie. Oto kilka pomocnych strategii:

  1. Świadomość własnych wzorców – pierwszym krokiem jest zrozumienie, jak styl przywiązania wpływa na relacje i zachowania.
  2. Praca nad regulacją emocji – nauka rozpoznawania i kontrolowania intensywnych emocji pomaga w stabilizacji relacji.
  3. Terapia indywidualna – psychoterapia może pomóc w przepracowaniu traum i ugruntowaniu zdrowszych schematów relacyjnych.
  4. Budowanie bezpiecznych relacji – otaczanie się ludźmi, którzy są przewidywalni i wspierający, może pomóc w stopniowym odbudowaniu poczucia bezpieczeństwa.
  5. Techniki relaksacyjne i mindfulness – pomagają w lepszym radzeniu sobie z lękiem i stresem w relacjach.

Bezpłatna konsultacja

Jeśli masz wrażenie, iż zdezorganizowany styl przywiązania wpływa na Twoje życie i relacje, warto skorzystać z profesjonalnej pomocy. Oferujemy bezpłatną konsultację, podczas której możesz porozmawiać z doświadczonym specjalistą i dowiedzieć się, jakie kroki podjąć, aby poprawić swoje relacje i zwiększyć poczucie bezpieczeństwa emocjonalnego. Skontaktuj się z nami już dziś, aby umówić się na spotkanie.

Bibliografia

  • Bowlby, J. (1988). A Secure Base: Parent-Child Attachment and Healthy Human Development. Basic Books.
  • Ainsworth, M. D. S., Blehar, M. C., Waters, E., & Wall, S. (1978). Patterns of Attachment: A Psychological Study of the Strange Situation. Lawrence Erlbaum Associates.
  • Main, M., & Solomon, J. (1990). Procedures for identifying infants as disorganized/disoriented during the Ainsworth Strange Situation. In M. T. Greenberg, D. Cicchetti, & E. M. Cummings (Eds.), Attachment in the Preschool Years: Theory, Research, and Intervention (pp. 121-160). University of Chicago Press.
  • Liotti, G. (2004). Trauma, Dissociation, and Disorganized Attachment: Three Strands of a Single Braid. Psychotherapy: Theory, Research, Practice, Training, 41(4), 472-486.
Idź do oryginalnego materiału