Naukowcy z Uniwersytetu Warszawskiego wykazali, iż historie w języku migowym, opowiadane dzięki rąk i mimiki, synchronizują nasze m w sposób podobny do historii opowiadanych dzięki mowy. Artykuł prezentujący wyniki badań ukazał się w czasopiśmie „Nature Communications”.
Badania zostały przeprowadzone przez zespół, w skład którego wchodzili dr Maria Zimmermann z Wydziału Psychologii UW i Katedry Psychologii i Nauk o Mózgu z Uniwersytetu Johnsa Hopkinsa (Baltimore USA), prof. Piotr Tomaszewski z Wydziału Psychologii UW, prof. Marina Bedny z Katedry Psychologii i Nauk o Mózgu z Uniwersytetu Johnsa Hopkinsa (Baltimore USA), prof. Artur Marchewka z Pracowni Obrazowania Mózgu Instytutu Biologii Doświadczalnej Polskiej Akademii Nauk oraz prof. Marcin Szwed z Instytutu Psychologii Uniwersytetu Jagiellońskiego.
Wspólne cechy języków mówionych i migowych
Podobnie jak języki mówione, języki migowe mają bogate słownictwo, stosują generatywne reguły gramatyczne, struktury morfologiczne i są zdolne do przekazywania rozbudowanych narracji. Mają ponadto swoją specyfikę, polegającą na wykorzystaniu dłoni, wyrazu twarzy, spojrzenia, ruchu głowy czy całego tułowia, do przekazywania informacji.
Neurobiologicznie języki migowy i mówiony również mają wspólne podstawowe cechy. Wcześniejsze badania sugerują, iż podobnie jak języki mówione, języki migowe zależą od lewostronnej sieci neuronowej 22–34 nerwów czołowo-skroniowych. Zarówno w przypadku języka migowego, jak i mówionego, lewa dolna kora czołowa i boczna kora skroniowa są aktywne podczas przetwarzania słów i elementów gramatycznych.
Synchronizacja
Opowiadanie historii to sposób na dzielenie się ideami, przekonaniami i uczuciami. Kiedy ludzie słuchają opowieści w języku mówionym, ich mózgi się synchronizują. Naukowcy wykazali, iż podobnie dzieje się, gdy opowiadamy w języku migowym. Oprócz synchronizacji systemów przetwarzania języka i narracji historie w języku migowym synchronizują również obszary mózgu odpowiedzialne za postrzeganie przestrzenne i przetwarzanie wyrazu twarzy. Odkrycia te ujawniają zarówno uniwersalne, jak i specyficzne dla języka migowego sygnatury neuronalne języka i opowiadania historii. Badanie dostarcza rzadkich dowodów neuronaukowych na temat tego, jak osoby niesłyszące przetwarzają narracje, i podkreśla bogactwo językowe języków migowych. Do badań wykorzystano funkcjonalne obrazowanie metodą rezonansu magnetycznego (fRMI).
https://www.youtube.com/watch?reload=9&v=kGn-ko9r5ps
Artykuł:
Zimmermann, M., Tomaszewski, P., Marchewka, A. i in., Sign language narrative reveals universal and modality-specific features of cortical timescale hierarchy, „Nature Communications” (2026).
