Ważny krok w leczeniu czerniaka. Terapia mRNA Moderny przeszła najważniejszy test

Moderna i Merck ogłosiły istotny wynik badań nad leczeniem czerniaka. Terapia mRNA, przygotowywana indywidualnie dla wszystkich pacjenta, okazała się skuteczniejsza niż sama immunoterapia w badaniu fazy III z udziałem 1137 chorych.

Nie oznacza to, iż powstała uniwersalna szczepionka przeciw rakowi. Pełnych wyników jeszcze nie opublikowano, a terapia nie została zatwierdzona do stosowania.

Leczenie dopasowane do pacjenta

Badany preparat nosi nazwę intismeran autogene. Wcześniej występował pod oznaczeniami V940 i mRNA-4157.

Terapia jest przygotowywana osobno dla wszystkich pacjenta. Lekarze analizują próbkę guza i na tej podstawie tworzą preparat mRNA, który ma pomóc układowi odpornościowemu rozpoznać komórki nowotworowe i skuteczniej je zaatakować.

Nie jest to więc szczepionka podawana zdrowej osobie, aby zapobiec chorobie, ale leczenie przygotowywane z myślą o konkretnym pacjencie i jego nowotworze. W badaniu taką terapię łączono z pembrolizumabem, znanym pod nazwą Keytruda – lekiem immunologicznym stosowanym już w leczeniu wielu rodzajów raka.

Badanie objęło 1137 chorych

W badaniu INTerpath-001 uczestniczyli pacjenci z czerniakiem skóry w stadium IIB–IV, u których nowotwór został wcześniej całkowicie usunięty chirurgicznie. Część chorych otrzymywała intismeran razem z Keytrudą, pozostali samą Keytrudę. Badacze sprawdzali, czy połączenie obu terapii lepiej chroni przed nawrotem choroby.

19 sierpnia 2026 roku Merck i Moderna poinformowały, iż pacjenci leczeni intismeranem i Keytrudą dłużej pozostawali bez nawrotu choroby niż osoby otrzymujące wyłącznie Keytrudę. Lepszy był również wynik dotyczący pojawienia się odległych przerzutów.

Firmy podały, iż badanie spełniło przyjęte wcześniej kryteria skuteczności. Nie zaobserwowano też nowych problemów związanych z bezpieczeństwem terapii. To pierwszy pozytywny wynik badania fazy III dla spersonalizowanej terapii mRNA tego typu.

Pełnych wyników jeszcze nie ma

Moderna i Merck nie podały jeszcze dokładnie, o ile zmniejszyło się ryzyko nawrotu choroby ani odległych przerzutów. Bardziej szczegółowe dane mają zostać przedstawione podczas międzynarodowego kongresu medycznego. Nie wiadomo również, czy nowa terapia wydłuża życie pacjentów.

Wcześniejsze badanie fazy IIb dostarczyło już bardziej szczegółowych danych. Po pięciu latach obserwacji u pacjentów leczonych intismeranem z Keytrudą ryzyko nawrotu choroby lub śmierci było o 49 proc. niższe niż u osób otrzymujących samą Keytrudę. W przypadku odległych przerzutów lub śmierci różnica wyniosła 59 proc.

Wyników fazy IIb nie można jednak bezpośrednio przenosić na fazę III.

Akcje Moderny wzrosły o 177 proc.

Informacja o wynikach badania wywołała gwałtowną reakcję inwestorów. 19 sierpnia akcje Moderny zakończyły sesję na poziomie 174,38 dol., o 177,2 proc. wyżej niż dzień wcześniej. W trakcie notowań kurs dochodził do 194,46 dol.

Dla Moderny sukces programu onkologicznego jest szczególnie istotny po spadku sprzedaży szczepionek przeciw COVID-19. Firma od kilku lat szuka nowych leków, które mogłyby stać się istotnym źródłem przychodów.

Część gwałtownego wzrostu kursu mogło dodatkowo napędzać zamykanie pozycji przez inwestorów, którzy wcześniej obstawiali spadek akcji Moderny.

Badania obejmują także inne nowotwory

Moderna i Merck badają intismeran również w innych chorobach nowotworowych, między innymi w niedrobnokomórkowym raku płuca, raku pęcherza i raku nerki.

Dobry wynik w czerniaku nie przesądza o skuteczności w innych rodzajach raka. Każdy z nich wymaga osobnych badań. Obecny wynik pokazuje natomiast, iż spersonalizowana terapia mRNA może przynieść korzyść także na późnym etapie badań klinicznych.

Co dalej

Merck i Moderna zapowiedziały przekazanie wyników do dalszej oceny. Zanim terapia mogłaby trafić do pacjentów, trzeba będzie potwierdzić jej skuteczność i bezpieczeństwo oraz sprawdzić, czy można ją przygotowywać na większą skalę.

To wciąż nie jest gotowa szczepionka przeciw rakowi. Wyniki pokazują jednak, iż terapia mRNA dopasowana do konkretnego pacjenta przeszła bardzo istotny etap badań. O tym, czy znajdzie miejsce w leczeniu czerniaka, zdecydują pełne dane i dalsza ocena.

Źródła: Merck i Moderna, ClinicalTrials.gov, Journal of Clinical Oncology, Reuters, Associated Press.