W Anglii ubywa farmaceutów pracujących w aptekach

Coraz mniej farmaceutów w aptekach ogólnodostępnych

Raport pt. „Delivering the 10-year plan: a review of the community pharmacy workforce in 2026″, opisany przez „” 7 października 2026 r., wskazuje na narastający problem z dostępnością personelu. Jak opisuje „The Pharmaceutical Journal”, w 2025 r. w tym sektorze w Anglii pracowało 17 415 farmaceutów w przeliczeniu na pełne etaty, podczas gdy w 2021 r. było ich 20 489.

Oznacza to spadek o około 14 proc. w ciągu czterech lat. Niepokojąca jest również zmiana odnotowana w ostatnim roku. W 2024 r. liczba etatów farmaceutów wynosiła 18 927, a rok później zmniejszyła się do 17 415.

Spadek dotyczy także techników farmaceutycznych. Według raportu liczba ich etatów w aptekach ogólnodostępnych obniżyła się o 11 proc. od 2021 r. Dane te kontrastują z informacjami dotyczącymi liczby zarejestrowanych przedstawicieli zawodów. General Pharmaceutical Council (GPhC), brytyjskiego organu regulacyjnego dla farmaceutów i techników farmaceutycznych, wykazał od 2020 r. wzrost liczby zarejestrowanych farmaceutów o 2 proc., a techników farmaceutycznych — o 3 proc.

Dlaczego przybywa farmaceutów, ale brakuje ich w aptekach?

Jednym z głównych powodów wskazywanych w raporcie jest odpływ farmaceutów do innych sektorów brytyjskiego systemu ochrony zdrowia (NHS). Zatrudnienie farmaceutów w podstawowej opiece zdrowotnej zwiększało się m.in. dzięki programowi Additional Roles Reimbursement Scheme, który umożliwia finansowanie określonych stanowisk w zespołach opieki podstawowej.The Pharmaceutical Journal

Wzrost zatrudnienia odnotowano również w aptekach szpitalnych. Zdaniem autorów raportu mechanizmy finansowania wspierające rekrutację w tych obszarach nie były w podobnym stopniu dostępne dla aptek ogólnodostępnych. W praktyce oznacza to konkurencję o tych samych specjalistów. Większa liczba farmaceutów w całym systemie nie musi więc przekładać się na większą obsadę aptek, jeżeli nowe miejsca pracy powstają przede wszystkim poza tym sektorem.

Więcej studentów nie gwarantuje większej liczby pracowników

Obecnie w Anglii wyzwaniem jest przełożenie wzrostu liczby osób kształcących się w zawodzie na rzeczywiste zatrudnienie w aptekach. Raport zwraca uwagę, iż część studentów farmacji i osób odbywających szkolenie przygotowujące do samodzielnej praktyki może ostatecznie wybrać pracę poza publicznym systemem ochrony zdrowia, np. w prywatnym sektorze opieki zdrowotnej.

Sama liczba osób wpisanych do rejestru nie pokazuje zatem, ilu specjalistów jest dostępnych do realizacji świadczeń w konkretnym miejscu i czasie. Znaczenie mają również wymiar czasu pracy, wybór sektora zatrudnienia oraz możliwość utrzymania pracowników w zawodzie i w danym obszarze opieki zdrowotnej.

Więcej recept i usług przy mniejszych zasobach kadrowych

Problem staje się szczególnie istotny w kontekście rosnącego zakresu zadań realizowanych przez farmaceutów zatrudnionych w aptekach ogólnodostępnych. Według raportu opublikowanego w „The Pharmaceutical Journal” w ciągu ostatnich 10 lat liczba recept wzrosła w Anglii o 20%, a liczba usług świadczonych przez apteki w niektórych miejscach choćby o 600%.

Farmaceuci w Anglii coraz częściej uczestniczą nie tylko w wydawaniu leków, ale także w świadczeniu usług związanych z opieką nad pacjentem. Rozwój tych zadań zwiększa zapotrzebowanie na personel dysponujący odpowiednimi kompetencjami i czasem na ich wykorzystanie. Rozbudowa zakresu usług bez równoległego zwiększania dostępności personelu może ograniczać zdolność aptek do realizacji nowych zadań.

Co może pomóc zatrzymać farmaceutów w aptekach?

Autorzy raportu wskazują na potrzebę lepszego planowania zatrudnienia w całym systemie ochrony zdrowia. Rekomendują również większe inwestycje w kadry oraz działania wspierające pozostawanie farmaceutów w aptekach ogólnodostępnych.

Wśród proponowanych rozwiązań znalazły się:

• wcześniejsze wsparcie zawodowe dla osób rozpoczynających pracę w zawodzie;
• bardziej przejrzyste ścieżki kariery, umożliwiające rozwój kompetencji i awans;
• rozszerzanie możliwości niezależnego ordynowania leków przez odpowiednio uprawnionych farmaceutów;
• konkurencyjne możliwości rozwoju zawodowego, które pomogą aptekom konkurować o specjalistów z innymi obszarami ochrony zdrowia;
• stabilniejsze finansowanie zatrudnienia, dostosowane do zakresu usług realizowanych przez apteki.

Według autorów opracowania bez zapewnienia odpowiednich zasobów kadrowych realizacja założeń dziesięcioletniego planu dla NHS, zakładającego m.in. rozwój opieki świadczonej bliżej miejsca zamieszkania pacjenta, może być trudna do osiągnięcia.

©MGR.FARM