U pacjentów z RZS w wieku powyżej 55 lat warto wykonać badanie gęstości kości

Zdjęcie: 123RF


Reumatoidalne zapalenie stawów (RZS) ta najczęstsza choroba zapalna stawów dotykająca 0,5–1,0 proc. ogólnej populacji na całym świecie. Może powodować różnorodne objawy pozastawowe.

Zespół naukowców hinduskich przeprowadził analizę w celu wykrycia rozbieżności w szacunkach ryzyka złamań w zależności od określenia gęstości mineralnej kości (BMD) i bez niej u pacjentów z reumatoidalnym zapaleniem stawów (RZS).

Obserwacyjne badanie przekrojowe przeprowadzono w Klinice Reumatologii Uniwersytetu Medycznego Bangabandhu Sheikh Mujib (BSMMU) w Bangladeszu w okresie od lipca 2013 r. do lipca 2015 r. Do badania włączono łącznie 65 pacjentów z RZS spełniających kryteria ACR/EULAR w wieku od 40 do 90 lat.

Ryzyko złamań u tych pacjentów oceniano dzięki skali FRAX z BMD i bez BMD, następnie porównano dane (dotyczyło dziesięciu lat). Wynik FRAX bez BMD wykazał, iż ryzyko poważnych złamań było niskie u 58 (89,2 proc.) pacjentów, umiarkowane u 7 (10,8 proc.) pacjentów, ale oszacowanie BMD wykazało, iż 55 (84,6 proc.) pacjentów pozostało w grupie niskiego ryzyka, 8 (12,3 proc.) pacjentów w grupie umiarkowanego ryzyka i 2 (3,1 proc.) pacjentów trafiło do grupy wysokiego ryzyka.

W przypadku ryzyka złamania szyjki kości udowej bez BMD ryzyko było niskie u 58 (89,2 proc.) chorych, wysokie u 7 (10,8 proc.) chorych. Jednak w przypadku stwierdzenia BMD 50 (76,9 proc.) pacjentów pozostało w grupie niskiego ryzyka, ale ryzyko u 15 (23,1 proc.) pacjentów wzrosło.

Prawie wszyscy pacjenci z grupy wysokiego ryzyka (93,3 proc.) byli w wieku co najmniej 55 lat. Wiek, płeć żeńska, czas trwania choroby i stosowanie sterydów były dodatnio skorelowane ze wzrostem wyniku FRAX, podczas gdy wysokie BMI i wysokie BMD wiązały się z niskim wynikiem FRAX.

Jednak w analizie wieloczynnikowej stwierdzono, iż jedynie związek z wiekiem kształtował się na poziomie istotnym statystycznie. U znacznej liczby pacjentów z reumatoidalnym zapaleniem stawów występuje wysokie ryzyko złamań, zwłaszcza złamania szyjki kości udowej.

Po dodaniu BMD wzrosła średnia punktacja FRAX zarówno w przypadku ryzyka złamania osteoporotycznego dużego, jak i biodra. U ponad połowy pacjentów w wieku powyżej 55 lat ryzyko złamania było wysokie. Jak stwierdzili naukowcy, BMD zatem należy wykonywać u takich pacjentów.

Opracowanie: Marek Meissner