System orzekania o niepełnosprawności do zmiany? Osoby z niepełnosprawnościami mogą wyrazić swoją opinię

Czy uzyskanie orzeczenia o niepełnosprawności jest zbyt skomplikowane? Czy dostępne świadczenia i usługi rzeczywiście odpowiadają potrzebom osób, które z nich korzystają? A może największym problemem są długie procedury, biurokracja i bariery utrudniające codzienne funkcjonowanie? Trwa ogólnopolskie badanie ankietowe, którego wyniki mają pomóc w pracach nad przebudową systemu orzekania o niepełnosprawności. Głos mogą zabrać zarówno osoby z niepełnosprawnościami, jak i ich rodziny oraz opiekunowie.

System orzekania o niepełnosprawności od lat budzi wiele emocji. Dla jednych uzyskanie orzeczenia oznacza możliwość skorzystania z niezbędnego wsparcia, dla innych jest początkiem długiej drogi przez urzędy, komisje i kolejne formalności. Niezależnie od indywidualnych doświadczeń trudno zaprzeczyć, iż sposób funkcjonowania tego systemu ma bezpośredni wpływ na życie wielu osób i ich rodzin.

Teraz osoby, których dotyczą obowiązujące rozwiązania, mają możliwość podzielenia się swoimi doświadczeniami. W ramach projektu „Przebudowa modelu orzekania o niepełnosprawności” prowadzone jest ogólnopolskie badanie ankietowe, którego celem jest poznanie opinii, potrzeb i oczekiwań związanych zarówno z samym procesem orzekania, jak i dostępem do wynikających z niego form wsparcia.

Co działa, a co wymaga poprawy?

Ankieta obejmuje kilka istotnych obszarów. Uczestnicy mogą wypowiedzieć się na temat przebiegu procedur orzeczniczych, dostępności świadczeń i usług, a także barier, z którymi spotykają się w codziennym życiu.

Ważnym elementem badania jest również zebranie propozycji dotyczących przyszłego modelu orzekania. Chodzi więc nie tylko o wskazanie obecnych problemów, ale także o poznanie oczekiwań wobec rozwiązań, które mogłyby lepiej odpowiadać rzeczywistym potrzebom osób z niepełnosprawnościami.

To szczególnie istotne, ponieważ konsekwencje decyzji orzeczniczych wykraczają daleko poza sam dokument. Orzeczenie może mieć znaczenie dla możliwości korzystania z określonych świadczeń, usług wspierających, rehabilitacji czy rozwiązań ułatwiających aktywność zawodową i społeczną.

Głos rodzin i opiekunów również ma znaczenie

Do udziału w badaniu zaproszono nie tylko osoby z niepełnosprawnościami, ale również członków ich rodzin oraz opiekunów.

To właśnie bliscy często pomagają w kompletowaniu dokumentacji, organizowaniu wizyt, załatwianiu formalności i poszukiwaniu odpowiednich form wsparcia. Ich doświadczenia mogą więc stanowić ważne uzupełnienie opinii samych zainteresowanych.

Zebrane odpowiedzi mają posłużyć do lepszego rozpoznania potrzeb środowiska osób z niepełnosprawnościami i stanowić jedno ze źródeł wiedzy wykorzystywanych podczas prac nad nowym modelem orzekania.

Warto jednak podkreślić, iż samo przeprowadzenie ankiety nie oznacza jeszcze wprowadzenia konkretnych zmian w przepisach. Badanie jest jednym z etapów zbierania informacji, które mogą zostać wykorzystane przy projektowaniu przyszłych rozwiązań.

Na wypełnienie ankiety pozostało kilka czasu

Badanie trwa do 11 października 2026 roku, do godziny 23:00. Osoby zainteresowane udziałem mogą wypełnić formularz internetowy.

Ankieta dostępna jest TUTAJ

Każda przekazana opinia może pomóc lepiej zrozumieć, jakie trudności napotykają osoby korzystające z systemu orzekania i jakie zmiany są przez nie oczekiwane.

Projekt „Przebudowa modelu orzekania o niepełnosprawności” jest współfinansowany z Funduszy Europejskich a realizowany jest przez Biuro Pełnomocnika Rządu ds. Osób Niepełnosprawnych we współpracy z Fundacją Aktywnej Rehabilitacji i Polskim Towarzystwem Zdrowia Publicznego.