Niedofinansowany system opieki zdrowotnej i deficyt leków w Łotwie

Rosnące kolejki na badania i wizyty czy pogłębiający się deficyt leków w Łotwie wynikają z wieloletnich zaniedbań finansowania publicznej opieki zdrowotnej. Łotewska Konfederacja Pracodawców (LDDK) i Międzynarodowe Stowarzyszenie Innowacyjnych Firm Farmaceutycznych apelują do łotewskiego rządu o wzrost wydatków. Dodatkowe pół miliarda euro pozwoliłoby na zbliżenie się do poziomu 6% PKB. Dzięki temu Łotwa mogłaby rozpocząć poprawę aktualnej sytuacji i rozwiązywanie najpoważniejszych problemów.

Koszty leczenia są przenoszone na pacjentów i pracodawców

Mieszkańcy Łotwy pokrywają z własnej kieszeni aż 30,7% wszystkich wydatków na usługi medyczne. Wynik ten jest ponad dwukrotnie większy od średniej unijnej, która wynosi 14,3%. Oznacza to, iż wielu pacjentów musi samodzielnie finansować sporą część leczenia, leków i specjalistycznych konsultacji. I to pomimo istnienia publicznego systemu opieki zdrowotnej.

Choć opieka zdrowotna w Łotwie boryka się ze sporymi problemami, to pracodawcy aktywnie inwestują w zdrowie własnych pracowników. Badanie przeprowadzone przez LDDK pokazuje, iż 77% przedsiębiorstw wydaje co roku 100-1000 euro na jednego pracownika. Wydatki te dotyczą m.in. ubezpieczenia medycznego, rehabilitacji, pomocy psychologicznej bądź innych programów zdrowotnych. Niemniej jednak przedstawiciele łotewskiego biznesu podkreślają, iż firmowe programy zdrowotne nie mogą być alternatywą dla powszechnie dostępnej publicznej opieki zdrowotnej.

Ograniczony dostęp do leków czy specjalistów oraz zbyt wysokie koszty leczenia mają z kolei bezpośredni wpływ na rynek pracy i produktywność przedsiębiorstw. Zdaniem Artursa Berzinsa, przewodniczącego Łotewskiego Stowarzyszenia Szpitali, podkreśla, iż przeniesienie kosztów doprowadzi do osłabienia konkurencyjności łotewskich przedsiębiorców na rodzimym i zagranicznym rynku.

Zbyt mała liczba specjalistów, długie kolejki i deficyt leków w Łotwie

Jednym z głównych problemów Łotwy jest niedostateczna liczba lekarzy i pielęgniarek. Brak odpowiednich specjalistów prowadzi do wydłużenia kolejek na badania i wizyty, co z kolei opóźnia rozpoznawanie chorób i rozpoczęcie leczenia. Konsekwencje nie ograniczają się wyłącznie do bieżącego stanu zdrowia Łotyszy. Niedostępność opieki zdrowotnej zwiększa liczbę zgonów. Wedle badania LDDK straty gospodarcze spowodowane wzrostem liczby zgonów, którym można byłoby zapobiec, wynoszą blisko 1,1 miliarda euro rocznie. Kwota ta odpowiada 2,8% PKB, czyli połowie aktualnych wydatków na opiekę medyczną.

Ponadto Łotwa mierzy się z ograniczonym dostępem do innowacyjnych leków. Spośród 173 nowatorskich produktów leczniczych dopuszczonych do obrotu w Europie w latach 2022-203 zaledwie 16 jest dostępnych na Łotwie. To prawie trzykrotnie mniej niż średnia dla innych państw UE, która wynosi 46.

Przedsiębiorcy apelują o zwiększenie wydatków i podjęcie działania

Zdaniem LDDK wzrost finansowania publicznej opieki zdrowotnej do co najmniej 6% PKB jest niezbędnym krokiem w kierunku zmiany dotychczasowej sytuacji w kraju. Rząd powinien też skrócić czas oczekiwania na realizację świadczeń medycznych oraz poprawić efektywność zarządzania i wykorzystywania dostępnych środków.

LDDK zwraca także uwagę na konieczność zwiększenia o 30% dotychczasowego budżetu na leki refundowane. Ministerstwo Zdrowia zareagowało w tej sprawie i zaproponowało częściowe pokrycie tegorocznego niedoboru środków na refundowane produkty lecznicze i wyroby medyczne. Mimo to propozycja dodatkowych 10 milionów euro nie rozwiązuje problemu. Różnica między prognozowanymi wydatkami a dostępnym finansowaniem wynosi około 32,7 miliona euro.

©MGR.FARM