Angina grzybicza to ostry stan zapalny gardła i migdałków podniebiennych spowodowany czynnikami infekcyjnymi, np. grzybami. Jest rzadziej diagnozowana niż ta o etiologii wirusowej lub bakteryjnej, ale też daje wyraźne objawy. Zlekceważenie anginy grzybiczej może prowadzić do powikłań. Oto, co warto o nich wiedzieć.
Angina grzybicza – co to za choroba?
Angina, czyli ostre zapalenie gardła i migdałków jest najczęściej spowodowana infekcją wirusową (90-95% przypadków u osób dorosłych) lub bakteryjną (jedynie 5-10% zachorowań), lub podrażnieniem. Charakterystycznym objawem tej choroby jest ból gardła, któremu – w zależności od czynnika etiologicznego – towarzyszą objawy dodatkowe np. wysoka gorączka (>38°C) przy zakażeniu paciorkowcowym (bakteryjnym) [1]. W niektórych przypadkach przyczyną anginy mogą być również konkretne zakażenia grzybicze, choć zdarzają się one dużo rzadziej niż zapalenia migdałków wywołane przez wirusy i bakterie [1].
Grzybicze zapalenie gardła najczęściej wywołane jest przez drożdżaka białego (Candida albicans). Jakie są objawy anginy grzybiczej? Przede wszystkim są to białe plamki i kożuchowate naloty na błonie śluzowej i migdałkach, które można łatwo oddzielić od śluzówki szpatułką [2]. Wówczas odsłania się czerwona i lekko krwawiąca zmiana. Mogą również pojawić się objawy dodatkowe, np. suchość i swędzenie w jamie ustnej oraz trudności w połykaniu i spożywaniu posiłków [3].
Powikłania po anginie grzybiczej – do czego prowadzi lekceważenie objawów?
Zbagatelizowanie zmian grzybiczych w jamie ustnej może mieć poważne konsekwencje dla zdrowia. Najczęstszym powikłaniem ostrej postaci grzybicy gardła i migdałków jest przewlekłe zakażenie grzybem Candida. Wyróżnić można m.in. [3]:
- kandydozę przewlekłą rzekomobłoniastą – z trudnymi do pozbycia się wykwitami, które są ściśle związane z podłożem, a przy próbie ich usuwania krwawią;
- kandydozę przewlekłą zanikową – występującą np. w postaci zapalenia kątów ust lub romboidalnego zapalenia języka.
Poza tym nieleczona angina wiąże się z ryzykiem powikłań ropnych i wystąpieniem (częściej u dzieci niż u dorosłych) gorączki reumatycznej [1].
Leczenie anginy grzybiczej – jakie działania podjąć, by uniknąć powikłań?
Podstawą skutecznego leczenia zapalenia gardła i migdałków jest ocena obrazu klinicznego (stanu jamy ustnej i gardła) oraz rozpoznanie czynnika wywołującego chorobę. jeżeli istnieją podejrzenia zakażenia grzybiczego, konieczny jest wymaz z gardła celem przeprowadzenia badań mykologicznych (wskazanie rodzaju grzybów chorobotwórczych). W leczeniu anginy grzybiczej stosuje się miejscowe środki przeciwgrzybicze do smarowania, płukania lub tabletki do ssania [3].
Angina grzybicza – działania profilaktyczne
Aby uniknąć powikłań, ważne jest dbanie o minimalizację czynników predysponujących do rozwoju zakażenia [3]. Warto mieć na uwadze, iż angina grzybicza najczęściej atakuje niemowlęta, osoby z obniżoną odpornością, chorych na AIDS, pacjentów z zaburzeniami metabolicznymi np. cukrzycą lub hormonalnymi oraz przyjmujących steroidoterapię [2]. Dlatego ważne jest jednoczesne leczenie choroby podstawowej.
Poza tym trzeba dbać o higienę jamy ustnej, zwłaszcza podczas noszenia aparatów ortodontycznych i uzupełnień protetycznych [3]. Nie bez znaczenia jest również odpowiednio zbilansowana dieta. Zaleca się posiłki niskowęglowodanowe, bez produktów wysoko przetworzonych i tych z wysokim indeksem glikemicznym. W zamian w codziennym jadłospisie powinny znaleźć się duże ilości warzyw i owoców oraz produktów z żywymi kulturami bakterii (np. kefiry i jogurty naturalne). Wskazane jest także przyjmowanie preparatów probiotycznych i prebiotycznych oraz wypijanie co najmniej dwóch litrów wody dziennie [4].
Ogólnoustrojowe leczenie zapalenia migdałków i gardła należy przeprowadzać pod kontrolą laryngologa, lekarza rodzinnego lub pediatry. Specjalista ustali jego przebieg w zależności od przyczyny, nasilenia objawów i dotychczasowego czasu trwania choroby.
Artykuł na zlecenie marki Chlorchinaldin
Bibliografia
1. Mrukowicz J., Szenborn L., Ostre zapalenie gardła i migdałków (angina), Medycyna praktyczna dla lekarzy, 2013, witryna internetowa: https://www.mp.pl/otolaryngologia/gardloikrtan/gardlo/94451,ostre-zapalenie-gardla-i-migdalkow-angina (dostęp: 11.09.2025).
2. Zagor M. i in., Zapalenie gardła i migdałków, Medycyna praktyczna dla pacjentów, 2015, witryna internetowa: https://www.mp.pl/pacjent/otolaryngologia/choroby/choroby-jamy-ustnej-i-gardla/show.html?id=106167 (dostęp: 11.09.2025).
3. Lorkowska-Zawicka B., Grzybicze zapalenie jamy ustnej, Medycyna praktyczna dla lekarzy, 2014, witryna internetowa: https://www.mp.pl/otolaryngologia/artykuly/gardlo_i_krtan/107527,grzybicze-zapalenie-jamy-ustnej (dostęp: 11.09.2025).
4. Ossowski M. i in., Wpływ stosowania antybiotykoterapii na mikrobiotę grzybiczą jamy ustnej ludzi – badania wstępne, Teka of Political Science and International Relations – UMCS, 2019, 14/1, 111–117.
