Ministerstwo Zdrowia szykuje duże zmiany w diagnostyce i leczeniu raka płuca. W latach 2026–2027 resort chce postawić na wcześniejsze wykrywanie choroby, skrócenie ścieżki pacjenta i zwiększenie odsetka chorych leczonych z intencją wyleczenia.
W planach są m.in. bezpłatne badania niskodawkową tomografią komputerową dla osób z grup ryzyka, tworzenie Lung Cancer Units, przebudowa programu lekowego oraz tzw. wakacje terapeutyczne w immunoterapii.
Onkolog: mamy 40 schematów leczenia raka płuca, wyprzedzamy wiele państw UE
Jednym z głównych elementów zmian jest przebudowa programu lekowego B.6 dotyczącego leczenia raka płuca. Program obejmuje około 40 schematów terapeutycznych stosowanych na różnych etapach choroby. Przygotowana modułowa konstrukcja ma zwiększyć jego przejrzystość, ujednolicić zasady stosowania terapii oraz ułatwić lekarzom kwalifikację pacjentów i interpretację zapisów.
– Udało nam się doprowadzić do sytuacji, w której w samym niedrobnokomórkowym raku płuca mamy około 40 schematów postępowania w programie lekowym. To swoisty rekord, wyprzedzamy wiele państw UE – powiedział prof. Rodryg Ramlau podczas poniedziałkowego spotkania z dziennikarzami w resorcie zdrowia.
Jak wyjaśnił, przy tak ogromnej rozpiętości możliwości terapeutycznych konieczna jest kompleksowa przebudowa programu.
– Aby pacjenci we wszystkich ośrodkach w Polsce byli leczeni w porównywalny sposób, musimy zapewnić pełną przejrzystość i standaryzację – zaapelował.
– Wszystkie wprowadzane zmiany mają jeden wspólny cel – ułatwić pacjentom leczenie, a lekarzom pracę. Równie ważne jak dostęp do nowych leków są zmiany organizacyjne, modyfikacje dotyczące stosowania immunoterapii oraz uproszczenie zasad programu lekowego. Program powinien być przyjazny zarówno dla lekarzy, jak i pacjentów, a jego zapisy łatwe do interpretacji i racjonalne m.in. w zakresie wykonywania badań kontrolnych – zwraca uwagę prof. Maciej Krzakowski, Konsultant Krajowy w dziedzinie Onkologii Klinicznej.
Zmiany planowane przez MZ umożliwiają leczenie nie tylko z intencją paliatywną, ale i radykalną (okołooperacyjną). Ma to zwiększyć odsetek chorych kierowanych na leczenie radykalne we współpracy z torakochirurgią (chirurgia klatki piersiowej), co poprawi wskaźniki pięcioletnich przeżyć.
– W Polsce metodami chirurgicznymi z szansą na całkowite wyleczenie leczy się wciąż nie więcej niż 20 proc. chorych – to stanowczo za mało – powiedział prof. Ramlau.
Rak płuca: MZ chce zwiększyć szanse na wyleczenie
Nowe możliwości terapeutyczne nie zmniejszają znaczenia profilaktyki. Ograniczanie palenia tytoniu oraz używania innych wyrobów tytoniowych i nikotynowych, badania przesiewowe, szybka diagnostyka i dostęp do nowoczesnego leczenia pozostają kluczowymi elementami poprawy wyników leczenia raka płuca.
W latach 2026–2027 kluczowym celem Ministerstwa Zdrowia w walce z rakiem płuca będzie wcześniejsze wykrywanie choroby oraz stworzenie pacjentom szybszej i lepiej zorganizowanej opieki.
Zmiany opierają się na dwóch filarach: wprowadzeniu darmowych badań profilaktycznych tomografem komputerowym (NDTK) dla osób z grupy ryzyka oraz utworzeniu specjalistycznych ośrodków leczenia raka płuca (Lung Cancer Units). Wprowadzenie modelu Lung Cancer Units ma skrócić ścieżkę diagnostyczną pacjentów – w tej chwili od wystąpienia objawów do postawienia diagnozy mijają średnio 4 miesiące.
– Postanowiliśmy spróbować innego podejścia do leczenia raka płuca i skoncentrować się na możliwości wyleczenia tego schorzenia – a jeżeli nie całkowitego wyleczenia, to na znacznym zwiększeniu przeżywalności pacjentów – podkreśliła obecna na spotkaniu wiceszefowa MZ Katarzyna Kacperczyk.
Wakacje terapeutyczne w immunoterapii
MZ wdroży także wakacje terapeutyczne w terapii raka płuca – rozwiązanie znane z leczenia czerniaka. W dotychczasowym systemie pacjenci z zaawansowanym rakiem płuca musieli przyjmować leki bez przerwy, tak długo, jak to tylko było możliwe. Pacjent będzie mógł przyjmować nowoczesne leki (tzw. immunoterapię) maksymalnie przez 2 lata – bo właśnie taki czas okazał się najskuteczniejszy i bezpieczny w badaniach medycznych. Po tym czasie leczenie zostanie wstrzymane, dając organizmowi odpocząć od działań niepożądanych.
Rak płuca wciąż jest jedną z najczęstszych przyczyn zgonów onkologicznych. Ten typ raka długo nie boli i nie daje wyraźnych sygnałów. Gdy pacjent zaczyna kaszleć krwią lub ma duszności, choroba zwykle jest w zaawansowanym stadium.
Według prognoz do 2029 roku liczba nowych przypadków może przekroczyć 32,5 tys. rocznie. Raka płuca charakteryzuje wysoki wskaźnik śmiertelności. W ostatnich dwóch dekadach z jego powodu co roku umierało średnio ok. 22,1 tys. osób.
Na podstawie: PAP, MZ
Foto: www.gov.pl/web/zdrowie
Post MZ: szybsza diagnostyka, Lung Cancer Units i „wakacje terapeutyczne” w raku płuca pojawił się poraz pierwszy w Zwrotnikraka.pl.
