Picie oliwy z oliwek na pusty żołądek urosło do rangi porannego rytuału, który ma wspierać jelita, obniżać cholesterol i wypłaszczać brzuch. Część tych obietnic da się obronić, ale pora dnia gra tu rolę drugorzędną — organizm wykorzysta tłuszcz tak samo, gdy polejemy nim sałatkę, warzywa albo kromkę chleba.
Najlepiej sprawdza się oliwa extra virgin, tłoczona wyłącznie metodami mechanicznymi. Dostarcza przede wszystkim jednonienasyconych kwasów tłuszczowych oraz związków fenolowych. jeżeli zastąpi masło, smalec i inne źródła tłuszczów nasyconych, może korzystnie wpłynąć na profil cholesterolu. Chodzi o zamianę jednego tłuszczu na drugi w zbilansowanej diecie, a nie o dokładanie kolejnych kalorii.
Co daje oliwa wypita rano
Dieta śródziemnomorska wzbogacona o oliwę extra virgin wspiera pracę serca i wiąże się z mniejszym ryzykiem problemów sercowo-naczyniowych. U części osób porcja tłuszczu zjedzona rano pobudza przewód pokarmowy i ułatwia wypróżnienie — wtedy brzuch faktycznie bywa mniej napięty i mniej wzdęty. To jednak nie to samo co ubytek tkanki tłuszczowej. Oliwa niczego nie spala, a jedna łyżka to około 90–120 kcal. Kiedy żołądek protestuje, lepiej dodać ją do sałatki albo pasty jajecznej.
Jak rozpoznać dobrą oliwę
Butelka powinna być z ciemnego szkła albo puszki metalowej, bo światło i wysoka temperatura psują jakość produktu. Po otwarciu trzyma się ją szczelnie zamkniętą, z dala od kuchenki i nasłonecznionego parapetu. Wyczuwalna goryczka i lekkie drapanie w gardle to nie wada — zwykle świadczą o obecności związków fenolowych. Niepokoić powinien natomiast zapach płaski, stęchły albo kojarzący się ze starymi orzechami.
Poza kwasem oleinowym i witaminą E dobra oliwa extra virgin zawiera triterpeny i polifenole: hydroksytyrozol, tyrozol, oleuropeinę, oleokantal, oleaceinę, a także kwas oleanolowy i maslinowy. Hydroksytyrozol chroni cząsteczki LDL przed utlenianiem, oleuropeina wspiera gospodarkę glukozową, a oleokantal działa na niektóre szlaki zapalne podobnie jak ibuprofen.
Ile pić i kto powinien uważać
Zacznij od łyżeczki. Gdy organizm dobrze ją znosi, porcję można zwiększyć do jednej łyżki, czyli mniej więcej 10–15 ml. Popijanie ciepłą wodą ani mieszanie z cytryną nie jest potrzebne — sok poprawia smak, ale nie zamienia oliwy w preparat oczyszczający wątrobę.
Ostrożności wymagają osoby z kamicą żółciową, chorobami pęcherzyka żółciowego i trzustki, nasilonym refluksem oraz skłonnością do biegunek. U nich tłuszcz wypity na pusty żołądek może nasilić dolegliwości.
