Apteka A+ Pharmacy znajdowała się przy autostradzie 58 w miejscowości Chattanooga w stanie Tennessee. Z zewnątrz nie wzbudzała podejrzeń. Dopiero wspólne śledztwo federalnych służb oraz stanowej Rady Aptekarskiej ujawniło poważne nieprawidłowości. Sprawa gwałtownie odbiła się szerokim echem w mediach i środowisku medycznym.
Szokujące ustalenia śledczych
Głównym podejrzanym został właściciel placówki i zarazem jej główny farmaceuta – Nader Rahbe. Zgodnie z dokumentami śledczymi miał on wydawać leki na receptę w zamian za kontakty seksualne z pacjentkami. Do zdarzeń dochodziło na terenie apteki, w tym na jej zapleczu. Początkowo mężczyzna zaprzeczał zarzutom, jednak po zabezpieczeniu materiału dowodowego – w tym nagrań z monitoringu – przyznał się do części stawianych mu zarzutów.
Według ustaleń śledczych proceder mógł obejmować wiele kobiet, a jego dokładna skala jest przez cały czas analizowana. Wśród wydawanych preparatów znajdowały się substancje ściśle kontrolowane, w tym leki o potencjale uzależniającym. W niektórych przypadkach farmaceuta miał również odstępować od pobierania należnych opłat lub wydawać leki bezpłatnie.
Reakcja służb i konsekwencje prawne
W odpowiedzi na ujawnione nieprawidłowości DEA (ang. Drug Enforcement Administration) wydała decyzję o natychmiastowym zawieszeniu uprawnień apteki do obrotu lekami na receptę. Uzasadnieniem było bezpośrednie zagrożenie dla zdrowia publicznego. Placówka została zamknięta z dnia na dzień.
Postępowanie wobec farmaceuty jest w toku i obejmuje m.in. zarzuty nielegalnej dystrybucji substancji kontrolowanych. Przedstawiciele służb podkreślają, iż skala naruszeń wykracza poza standardowe przypadki łamania przepisów prawa farmaceutycznego.
Fentermina – działanie i związane z nią ryzyko
Jedną z substancji pojawiających się w sprawie była fentermina – związek chemiczny będący pochodną amfetaminy. W Stanach Zjednoczonych jest ona klasyfikowana jako lek ściśle kontrolowany (Wykaz IV) i stosowana w leczeniu otyłości jako środek hamujący apetyt.
Mechanizm działania fenterminy polega przede wszystkim na zwiększeniu uwalniania noradrenaliny w ośrodkowym układzie nerwowym, co prowadzi do zmniejszenia odczuwania głodu. Skuteczność ta wiąże się jednak z ryzykiem działań niepożądanych, takich jak przyspieszenie akcji serca, wzrost ciśnienia tętniczego, bezsenność czy stany lękowe. Istotnym problemem pozostaje również jej potencjał uzależniający. Z uwagi na swoje adekwatności fentermina bywa przedmiotem nadużyć, szczególnie wśród osób poszukujących szybkich efektów redukcji masy ciała.
Fentermina w Polsce
Przez wiele lat nie dopuszczano do obrotu fenterminy w Polsce. W tym czasie część pacjentów próbowała nielegalnie sprowadzać preparaty zawierające tę substancję z zagranicy, co wiązało się z konsekwencjami prawnymi.
W Unii Europejskiej podejście do tej terapii było bardzo ostrożne. Europejska Agencja Leków (EMA) odmówiła przyznania centralnej autoryzacji dla całej UE dla leku zawierającego fenterminę i topiramat (Qsiva), wskazując na obawy dotyczące bezpieczeństwa sercowo-naczyniowego oraz potencjalnych działań psychiatrycznych i poznawczych. EMA podkreślała również ryzyko niewłaściwego stosowania leku poza wskazaniami oraz trudności w kontroli jego użycia w praktyce klinicznej.
Obecnie sytuacja uległa zmianie. W Unii Europejskiej dopuszczono do obrotu lek Qsiva, zawierający połączenie fenterminy i topiramatu, ale jedynie w niektórych krajach UE, w tym w Polsce. Preparat ten przeznaczony jest do leczenia otyłości u dorosłych pacjentów spełniających określone kryteria kliniczne.
Źródła:
- https://www.local3news.com/local-news/dea-chattanooga-pharmacist-accused-of-exchanging-drugs-for-sex-at-highway-58-pharmacy/article_568ee136-b0b7-4e72-b7b2-89d3a112f154.html
- ChPL Qsiva
- https://www.ema.europa.eu/en/medicines/human/EPAR/qsiva















