W poniedziałek (13 lipca) w Zakładzie Górniczym Sobieski w Jaworznie odbyła się uroczystość zakończenia głębienia szybu Grzegorz. To zdecydowanie jedna z największych inwestycji w polskim górnictwie w ostatnich latach.
Szyb Grzegorz w Byczynie uchodzi za jedną z najważniejszych inwestycji w polskim górnictwie węglowym i prawdopodobnie jest ostatnią na taką skalę. Południowy Koncern Węglowy S.A. na zakończenie trwającego od kilku lat drążenia szybu zorganizował briefing z udziałem m.in. wiceministra aktywów państwowych Grzegorza Wrony, Marszałka Województwa Śląskiego Wojciecha Saługi, dyrektora katowickiego Oddziału Agencji Rozwoju Przemysłu Mirosława Skibskiego, Przewodniczącego Rady Nadzorczej Południowego Koncernu Węglowego S.A. Stanisława Tokarskiego, Wiceprezesa Zarządu ds. Handlu TAURON Polska Energia S.A. Krzysztofa Zawadzkiego oraz radnego Sejmiku Województwa Śląskiego Pawła Bańkowskiego.
Wydarzenie przebiegało pod hasłem „Fundament przyszłości”. Nowy szyb jest najważniejszy dla funkcjonowania Zakładu Górniczego Sobieski, poprawy bezpieczeństwa pracy, stabilności dostaw paliwa dla energetyki oraz zapewnienia warunków do eksploatacji złoża „Dąb”. Podczas uroczystości, zgodnie z górniczą tradycją, złożony został meldunek o zakończeniu głębienia szybu. Prezes Zarządu Przedsiębiorstwa Budowy Szybów S.A. Marcin Mieszczak przekazał go Prezesowi Zarządu Południowego Koncernu Węglowego S.A. – Wojciechowi Kamińskiemu. – Szyb Grzegorz nie jest inwestycją, którą należy oceniać wyłącznie przez pryzmat metrów wydrążonego szybu, ton stali, betonu czy nakładów finansowych. Jej najważniejszym sensem jest bezpieczeństwo: bezpieczeństwo ludzi, którzy codziennie zjeżdżają pod ziemię, bezpieczeństwo prowadzenia ruchu zakładu górniczego, bezpieczeństwo przyszłości ZG Sobieski i wreszcie – bezpieczeństwo energetyczne Polski – podkreśla prezes PKW, Wojciech Kamiński.
Pół kilometra w głąb ziemi
Pomysł budowy szybu w Byczynie sięga początków obecnego stulecia. W 2012 roku Tauron Wydobycie, który wówczas zarządzał kopalnią w Jaworznie, wydał zgodę na realizację całego zadania. Umowę z Przedsiębiorstwem Budowy Szybów podpisano w 2017 roku i wtedy też ruszyły prace. Budowa musiała się mierzyć z wieloma problemami, a realizację zadania mocno komplikowały m.in. pandemia, wojna na Ukrainie czy wysoka inflacja. Ostatecznie jednak udało się osiągnąć cel. Szyb Grzegorz ma umożliwić efektywną eksploatację złoża „Dąb”, położonego na pograniczu dwóch województw. Cała inwestycja ma charakter odtworzeniowy i docelowo służy utrzymaniu zdolności produkcyjnych Zakładu Górniczego Sobieski. Eksploatacja złoża „Dąb” ma rozpocząć się w IV kwartale 2027 roku. Docelowo będzie zapewniać stabilne dostawy paliwa dla energetyki, a szczególnie dla nowoczesnego bloku energetycznego w Jaworznie.
Drążenie szybu Grzegorz kosztowało 690 milionów złotych, a podczas prac wykorzystano ponad 61 ton materiałów wybuchowych. Ostatecznie szyb osiągnął głębokość 591,2 metra i średnicę 7,5 metra. Do jego wykonania zużyto około 18,6 tys. mł betonu, a prace prowadzono z wykorzystaniem nowoczesnych zaawansowanych technologii, w tym mrożenia górotworu do głębokości 475 metrów. W kwietniu ubiegłego roku szyb uzyskał połączenie z czynnymi wyrobiskami ZG Sobieski na poziomie 540 metrów, co pozwoliło poprawić warunki przewietrzania podziemnych wyrobisk. W przyszłości szyb będzie pełnił funkcję wentylacyjną, materiałowo-zjazdową oraz transportową, służąc zarówno przewozowi pracowników i materiałów, jak i dostarczaniu świeżego powietrza do wyrobisk. Cała inwestycja wpisuje się też w działania na rzecz wzmacniania bezpieczeństwa energetycznego kraju. ZG Sobieski otrzymało koncesję umożliwiającą eksploatację złoża Dąb choćby do 2063 roku. Złoże obejmuje obszar ok. 36 km kw., zasoby operatywne szacowane są na 92 mln ton, a zasoby bilansowe na ok. 1,1 mld ton.
Grzegorz Wrona, Wiceminister Aktywów Państwowych:
– Szyb „Grzegorz” to strategiczna inwestycja w bezpieczeństwo ludzi i przyszłość zakładu. To przykład odpowiedzialnego myślenia o przyszłości, bezpieczeństwie energetycznym kraju i stabilnym rozwoju regionu. To istotny dzień dla polskiego górnictwa. Inwestycja za 690 mln zł, realizowana w niezwykle wymagających warunkach – w czasie pandemii, wysokiej inflacji i po wybuchu wojny w Ukrainie. Mimo tych wyzwań udało się zakończyć głębienie szybu „Grzegorz” do poziomu 591 metrów. To inwestycja, która służy przede wszystkim bezpieczeństwu – bezpieczeństwu górników, którzy będą tutaj pracować, bezpieczeństwu funkcjonowania zakładu oraz bezpieczeństwu energetycznemu Polski. Przed nami kolejne etapy związane z uzbrojeniem i przygotowaniem szybu do pełnej eksploatacji, ale już dziś możemy powiedzieć, iż powstał solidny fundament dla przyszłości Zakładu Górniczego Sobieski. Ta inwestycja ma również wymiar gospodarczy – pozwoli obniżyć koszty wydobycia, zwiększyć konkurencyjność i łączyć odpowiedzialność biznesową z odpowiedzialnością za bezpieczeństwo energetyczne państwa. Dziękuję wszystkim, którzy przez lata pracowali przy tym projekcie – pracownikom kopalni, wykonawcom oraz wszystkim zaangażowanym w realizację tej inwestycji. To dzięki ich wiedzy, doświadczeniu i determinacji możemy dziś mówić o kolejnym ważnym kroku w rozwoju polskiego górnictwa.
