23 czerwca 2026 roku do Ministra Zdrowia wpłynęła interpelacja nr 18027, złożona przez posła na Sejm RP Marcina Józefaciuka. Dokument podejmuje istotną problematykę organizacji ochrony zdrowia oraz polityki senioralnej. Pose apeluje w nim o „wykorzystanie kompetencji farmaceutów w opiece nad pacjentami geriatrycznymi oraz wdrożenia przeglądów lekowych dla seniorów”. Interpelacja stanowi wezwanie resortu do przedstawienia danych, analiz oraz planów modyfikacji obecnego modelu opieki nad osobami starszymi w Polsce.
Uzasadniając konieczność podjęcia działań, poseł Marcin Józefaciuk kreśli obraz wyzwań demograficznych i zdrowotnych, przed którymi stoi społeczeństwo.
– W związku z postępującym starzeniem się społeczeństwa oraz rosnącą liczbą seniorów przyjmujących jednocześnie wiele leków coraz większego znaczenia nabiera bezpieczeństwo farmakoterapii osób starszych – zauważa poseł.
Zjawisko wielolekowości (polipragmazji) generuje liczne zagrożenia dla zdrowia pacjentów w podeszłym wieku.
– Jednym z najczęściej wskazywanych problemów są niekorzystne interakcje lekowe, dublowanie terapii, stosowanie leków nieadekwatnych do wieku pacjenta oraz brak systemowych mechanizmów regularnej oceny przyjmowanych preparatów – wymienia.
Konsekwencje braku nadzoru są poważne – prowadzą do błędów lekowych, które mogą skutkować hospitalizacją pacjentów.
Niewykorzystany potencjał polskich farmaceutów
Jednym z najważniejszych wniosków płynących z interpelacji jest wskazanie, iż polski system ochrony zdrowia posiada gotowe kadry, których potencjał nie jest optymalnie pożytkowany. Poseł Józefaciuk przypomina, iż w Polsce przeprowadzono już pilotaż przeglądów lekowych, a w ostatnich latach „liczna grupa farmaceutów ukończyła studia podyplomowe i szkolenia z zakresu opieki farmaceutycznej w geriatrii”. Farmaceuci deklarują pełną gotowość do zaangażowania się w pomoc pacjentom geriatrycznym.
– Środowisko farmaceutów podkreśla, iż posiada kompetencje pozwalające na identyfikację problemów lekowych, ocenę interakcji, wspieranie depreskrypcji oraz poprawę skuteczności i bezpieczeństwa leczenia osób starszych. Jednocześnie wskazuje się, iż rekomendacje farmaceutów nie zawsze znajdują odzwierciedlenie w praktyce klinicznej, co ogranicza potencjalne korzyści dla pacjentów – wymienia poseł.
Mimo to, rzeczywistość pozostawia wiele do życzenia. Poseł Józefaciuk zwraca uwagę na istotną barierę: „Jednocześnie wskazuje się, iż rekomendacje farmaceutów nie zawsze znajdują odzwierciedlenie w praktyce klinicznej, co ogranicza potencjalne korzyści dla pacjentów.”
Dziesięć pytań do resortu zdrowia: Czego domaga się parlamentarzysta?
Poseł sformułował zestaw dziesięciu szczegółowych pytań, oczekując od Ministerstwa Zdrowia wyjaśnień. Pytania te wyznaczają najważniejsze kierunki dyskusji nad reformą opieki farmaceutycznej:
Ewaluacja pilotażu i finansowanie publiczne
Pierwsza grupa pytań dotyczy dotychczasowych doświadczeń oraz perspektyw finansowania przeglądów lekowych ze środków publicznych. Poseł pyta o konkretne efekty projektów testowych:
„1. Jakie są wyniki przeprowadzonych dotychczas pilotaży przeglądów lekowych, w szczególności w zakresie poprawy bezpieczeństwa farmakoterapii, ograniczenia liczby niepożądanych interakcji lekowych oraz zmniejszenia liczby hospitalizacji związanych z błędami lekowymi?”
Następnie parlamentarzysta pyta, czy Ministerstwo Zdrowia prowadzi w tej chwili prace nad wdrożeniem przeglądów lekowych jako świadczenia finansowanego ze środków publicznych, na jakim są one etapie oraz jaki jest ich harmonogram. Pyta również, czy analizowano możliwość objęcia nimi w pierwszej kolejności pacjentów geriatrycznych, wielochorobowych oraz osób przyjmujących wiele leków jednocześnie.
Statystyki polipragmazji i przygotowanie kadr
Kolejny blok pytań ma ustalić stopień przygotowania informacyjnego oraz kadrowego ministerstwa. Autor interpelacji pragnie dowiedzieć się, ilu dokładnie farmaceutów ukończyło szkolenia lub studia podyplomowe związane z opieką geriatryczną oraz wykonywaniem przeglądów lekowych. Docieka także, czy ministerstwo posiada szczegółowe dane dotyczące liczby seniorów przyjmujących jednocześnie co najmniej pięć leków oraz skali problemu polipragmazji w Polsce.
Współpraca na linii lekarz-farmaceuta i depreskrypcja
Poseł pyta, w jaki sposób ministerstwo ocenia potencjał farmaceutów w zakresie wspierania procesu depreskrypcji oraz ograniczania ryzyka działań niepożądanych związanych z wielolekowością. Zwraca też uwagę na potrzebę formalizacji tej współpracy, pytając:
„7. Czy rozważane jest stworzenie formalnego mechanizmu przekazywania lekarzom wyników przeglądów lekowych wraz z obowiązkiem odniesienia się do przedstawionych rekomendacji lub ich uwzględnienia w procesie terapeutycznym?”
Dopełnieniem tego wątku jest pytanie o działania podejmowane lub planowane przez resort w celu lepszego wykorzystania kompetencji farmaceutów oraz poprawy współpracy między lekarzami, farmaceutami i innymi zawodami medycznymi.
Standardy europejskie i zmiany legislacyjne
Ostatnia część interpelacji odnosi się do międzynarodowych punktów odniesienia oraz niezbędnych modyfikacji w prawie. Marcin Józefaciuk pyta, czy resort zdrowia analizował rozwiązania funkcjonujące w innych państwach Unii Europejskiej. W tych, w których przeglądy lekowe stanowią stały element opieki nad seniorami, oraz które z tych rozwiązań uznano za możliwe do wdrożenia w Polsce. Całość zamyka pytanie o charakterze strategicznym: czy planowane są zmiany legislacyjne lub organizacyjne mające na celu zwiększenie udziału farmaceutów w monitorowaniu skuteczności i bezpieczeństwa farmakoterapii osób starszych.
