Forum Ekspertów ds. Cukrzycy – grupa działająca na rzecz usprawniania opieki nad pacjentami z cukrzycą w Polsce – po raz trzeci opracowało zestaw rekomendacji zmian w opiece diabetologicznej.
Listę potrzebnych zmian w opiece diabetologicznej otwiera postulat rozwoju i lepszego finansowania opieki nad pacjentem z cukrzycą na poziomie świadczeń szpitalnych oraz ambulatoryjnej opieki specjalistycznej.
Kolejnym ważnym elementem jest zapewnienie dostępu do innowacyjnych terapii zgodnych z zaleceniami Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego, w tym złagodzenie kryteriów refundacyjnych dla analogów GLP-1 oraz udostępnienie nowych, innowacyjnych klas leków. Równie istotne jest utrzymanie dostępu do leczenia dla pacjentów w wieku 65+, dzieci do 18. roku życia oraz kobiet w ciąży, w tej chwili korzystających z bezpłatnych leków.
W obliczu rosnącej liczby zachorowań na cukrzycę typu 1 wśród dzieci eksperci postulują także o włączenie badań przesiewowych w kierunku tej choroby do bilansu 6-latka. Wcześniejsze wykrycie cukrzycy stwarza szansę na wdrożenie działań prewencyjnych, które mogą opóźnić jej rozwój u dzieci i młodzieży. Prof. Małgorzata Myśliwiec wskazuje, iż wprowadzenie takiego rozwiązania w Polsce byłoby kolejnym krokiem w kierunku poprawy opieki nad najmłodszymi pacjentami i naturalnym uzupełnieniem działań profilaktycznych już funkcjonujących w systemie, takich jak badania przesiewowe w kierunku hipercholesterolemii.
Poprawy wymaga dostępność wczesnej i równej diagnostyki chorób współistniejących oraz powikłań cukrzycy na poziomie podstawowej opieki zdrowotnej i ambulatoryjnej opieki specjalistycznej. Eksperci zwracają uwagę na potrzebę włączenia badania UACR (wskaźnika albuminy do kreatyniny w moczu) do diagnostycznego budżetu powierzonego w POZ, co pozwoli znieść obserwowaną w tej chwili nierówność w dostępie do tego badania u lekarzy pierwszego kontaktu. Wskazują także na konieczność działań zgodnych z koncepcją odwróconej piramidy świadczeń oraz wzmocnienia opieki nad pacjentami z cukrzycą w ramach AOS.
Jednym z narzędzi, wspierających stabilne finansowanie rekomendowanych rozwiązań, jest obowiązujący od 2021 roku podatek cukrowy. Przynosi on znaczące wpływy do budżetu NFZ. Jak zauważa prof. Irina Kowalska, obecne rozwiązanie nie precyzuje jednak, jaka część tych środków trafia bezpośrednio na działania w obszarze diabetologii. Dlatego konieczne jest silniejsze ukierunkowanie ich wydatkowania na choroby dietozależne. Z kolei prof. Leszek Czupryniak proponuje powołanie rady ds. wydatkowania środków z podatku cukrowego, z udziałem ekspertów klinicznych, lekarzy, pielęgniarek oraz przedstawicieli organizacji pacjenckich, aby zapewnić racjonalne i transparentne zarządzanie tymi funduszami.
Cukrzyca należy do najszybciej narastających chorób cywilizacyjnych w Polsce. Prognozy wskazują, iż do 2030 roku liczba chorych może przekroczyć 4,2 mln. “Dlatego zabiegamy o to, by jak najwięcej pacjentów z cukrzycą mogło ustabilizować chorobę i aktywnie uczestniczyć w życiu społecznym i zawodowym. Wierzymy, iż wspólne działania pozwolą nadać tej problematyce należytą wagę i przyczynią się do wprowadzenia potrzebnych zmian” – podsumowuje Monika Kaczmarek, prezes Polskiego Stowarzyszenia Diabetyków.
