Bezpieczeństwo lekowe, innowacje i współodpowiedzialność

Dostępność innowacyjnych terapii i skuteczność leczenia chorób przewlekłych coraz częściej stają się tematami debaty publicznej. Pandemia unaoczniła, jak kruche mogą być globalne łańcuchy dostaw, a dane dotyczące niskiej kontroli chorób przewlekłych – jak duże są wyzwania zdrowia publicznego w Polsce. O tym, jak Servier odpowiada na te problemy poprzez lokalną produkcję, rozwój innowacji i działania edukacyjne, rozmawiamy z dyrektor generalną Servier w Polsce Joanną Drewlą.

Bezpieczeństwo lekowe stało się jednym z kluczowych wyzwań systemów ochrony zdrowia. Jak firma Servier rozumie swoją rolę w tym obszarze?

Pandemia i związane z nią kryzysy logistyczne pokazały bardzo wyraźnie, jak groźne mogą być przerwane łańcuchy dostaw. Nie powinniśmy zapominać, iż to był czas, kiedy w aptekach brakowało ważnych leków. w tej chwili mamy do czynienia z napięciami geopolitycznymi, które pokazują, jak istotne – obok bezpieczeństwa militarnego i energetycznego – jest także bezpieczeństwo lekowe. Servier od lat realizuje strategię, która dziś okazuje się szczególnie trafna – stawiamy na lokalną produkcję w Polsce i w Europie oraz na europejskie źródła substancji czynnych. Przykładem jest nasza fabryka Anpharm w Warszawie, gdzie codziennie powstaje ok. 5 mln tabletek, a roczna produkcja przekracza 50 mln opakowań leków. Co istotne, oprócz pełnego zabezpieczenia rynku krajowego, niemal połowa produkowanych w Anpharmie leków trafia na eksport, głównie do państw Unii Europejskiej. Dzięki temu zakład ten stał się jednym z ważnych elementów europejskiego systemu bezpieczeństwa lekowego.

Pracujemy na substancjach czynnych (active pharmaceutical ingredient – API) pochodzących z Unii Europejskiej, dzięki czemu cały proces – od API po gotowy produkt – odbywa się w stabilnym, jednolitym środowisku regulacyjnym. Zapewnia to przewidywalność, wysoką jakość i ciągłość dostaw, co ma najważniejsze znaczenie zwłaszcza w chorobach przewlekłych, wymagających nie- przerwanej terapii. Dziś coraz wyraźniej widać, iż inwestycje w lokalną produkcję mają wymiar nie tylko biznesowy, ale także społeczny i systemowy. Uważnie wsłuchujemy się w oczekiwania Ministerstwa Zdrowia dotyczące wspólnego budowania bezpieczeństwa lekowego naszego kraju, a co ważniejsze – bardzo praktycznie na nie odpowiadamy. Już dziś ponad 85 proc. naszych leków refundowanych ma status Polski Lek, a w połowie 2026 r., po transferze produkcji od API kolejnych serii, osiągniemy poziom 100 proc. To konkretne dane, które pokazują, iż bardzo odpowiedzialnie rozumiemy bezpieczeństwo lekowe i przekładamy je na konkretne działania.

Servier od lat kojarzony jest z kardiologią i chorobami metabolicznymi. Jak wygląda dziś profil badawczo-rozwojowy firmy?

Kardiologia i choroby kardiometaboliczne pozostają fundamentem naszej działalności, jednak profil terapeutyczny firmy Servier znacząco się poszerzył. w tej chwili ok. 70 proc. budżetu R&D przeznaczamy na onkologię. W ostatnich latach wprowadziliśmy nowe terapie między innymi w raku jelita grubego i raku żołądka, a także terapie celowane oparte na odkryciach biologii molekularnej i medycyny precyzyjnej. Szczególnym przykładem są terapie ukierunkowane na mutacje genu IDH, które otworzyły nowe możliwości terapeutyczne dla pacjentów z ostrą białaczką szpikową, rakiem dróg żółciowych, a ostatnio również z glejakiem. Jednocześnie nie zapominamy o chorobach przewlekłych, które dotykają miliony Polaków. Od lat rozwijamy preparaty złożone, łączące kilka substancji czynnych w jednej tabletce, co realnie poprawia adherence i skuteczność leczenia.

Firma Servier została ostatnio wyróżniona nagrodą Prix Galien w kategorii innowacyjnego leku w chorobach rzadkich. Jakie znaczenie ma to wyróżnienie?

To jedno z najważniejszych i najbardziej prestiżowych wyróżnień w naszej branży. Traktujemy je przede wszystkim jako potwierdzenie, iż inwestujemy w obszary, w których istnieją istotne niezaspokojone potrzeby medyczne. Dla zespołów badawczych to ogromna motywacja, a dla firmy impuls do dalszych inwestycji. Nasza struktura właścicielska, oparta na fundacji non profit, pozwala nam myśleć długofalowo zarówno w nowych obszarach, takich jak onkologia czy neurologia, jak i w konsekwentnym rozwoju terapii, między innymi w nadciśnieniu tętniczym.

Servier w Polsce silnie angażuje się także w działania edukacyjne. Co było impulsem do tak szerokiego podejścia?

Jako firma innowacyjna realnie wpływamy na postęp terapeutyczny, a jako krajowy producent leków – na bezpieczeństwo lekowe Polaków. Jednocześnie mamy świadomość, iż choćby najbardziej nowoczesny lek nie przyniesie efektu, jeżeli pacjent nie rozumie choroby lub nie stosuje się do zaleceń terapeutycznych.

Dane dotyczące adherence w chorobach przewlekłych w Polsce i Europie są alarmujące. Nieprzestrzeganie zaleceń lekarskich wiąże się z po- ważnymi konsekwencjami dla systemu ochrony zdrowia, ponieważ generuje ogromne koszty, się- gające rocznie 125 mld euro w Unii Europejskiej, ale przede wszystkim dla pacjentów, będąc powodem choćby 200 tys. zgonów rocznie. Dlatego od ponad dwóch dekad prowadzimy ogólnopolskie kampanie edukacyjne, a w ostatnich latach rozwijamy inicjatywę „Współodpowiedzialni dla zdrowia”.

Na czym polega ta inicjatywa?

„Współodpowiedzialni dla zdrowia” opiera się na założeniu, iż poprawa kontroli chorób przewlekłych to efekt wspólnego działania pacjentów, lekarzy, farmaceutów, systemu ochrony zdrowia, mediów i przemysłu. Głównym celem inicjatywy jest poprawa przestrzegania zaleceń terapeutycznych wśród pacjentów z chorobami przewlekłymi, między innymi z nadciśnieniem tętniczym, cukrzycą typu 2, chorobą wieńcową, niewydolnością serca.

W ramach tej inicjatywy wspieramy szeroko zakrojone działania edukacyjne skierowane zarówno do środowiska pacjenckiego, jak i profesjonalistów medycznych: lekarzy, farmaceutów, pielęgniarek. Tworzymy i udostępniamy konkret- ne narzędzia edukacyjne, na przykład portal ReceptaNa-Zdrowie.pl, podcasty, materiały wideo oraz ponad milion drukowanych materiałów trafiających do przychodni i aptek. Jednym z nich jest „Nawykownik”, który wspiera regularne stosowanie się do zaleceń terapeutycznych.

Równolegle aktywnie wspieramy rozwój kompetencji lekarzy i farmaceutów, np. poprzez warsztaty na temat komunikacji z pacjentem, sesje edukacyjne podczas konferencji towarzystw naukowych oraz nowoczesne platformy edukacyjne i webinary. Jesteśmy też aktywni w mediach społecznościowych, w których prowadzimy między innymi profile edukacyjne na Facebooku i na Instagramie. Konsekwentnie od wielu lat realizujemy kampanie społeczne: Servier dla Serca, Because I Say So, MMM (May Measurement Month). W tym roku w marcu zaangażowaliśmy się we wsparcie ob- chodów pierwszego Światowego Dnia Adherence. Istotnym elementem programu „Współodpowiedzialni dla zdrowia” jest nasze wsparcie dla Misji 50/30, realizowanej przez Polskie Towarzystwo Nadciśnienia Tętniczego. To ogólnopolska akcja, której celem jest osiągnięcie kontroli ciśnienia tętniczego u co najmniej 50 proc. pacjentów do 2030 r. Niska kontrola ciśnienia tętniczego po- zostaje jednym z największych problemów zdrowia publicznego w Polsce. w tej chwili prawidłowo kontrolowane ciśnienie ma ok. 22 proc. chorych. Wsparcie Misji 50/30 doskonale wpisuje się w ideę „Współodpowiedzialnych dla zdrowia” – łączy edukację pacjentów, aktualną wiedzę kliniczną i zaangażowanie środowiska medycznego w po- prawę realnych wyników leczenia.

Czy można powiedzieć, iż edukacja jest dla firmy Servier równie ważna jak innowacje?

Zdecydowanie tak. „Współodpowiedzialni dla zdrowia” to nie jednorazowa kampania, ale długofalowa misja budowania świadomych postaw i zdrowych nawyków, które realnie wzmacniają zdrowie publiczne. Traktujemy ją z taką samą powagą jak rozwój nowych terapii, bo jedno bez drugiego nie przynosi trwałych efektów.