Analogi GLP-1 a ryzyko utraty wzroku. FDA nakazuje aktualizację informacji o bezpieczeństwie

mgr.farm 6 godzin temu

FDA nakazuje zmiany w informacjach o bezpieczeństwie leków GLP-1

9 listopada 2026 r. FDA opublikowała komunikat dotyczący możliwego zwiększenia ryzyka NAION u pacjentów stosujących agonistów receptora GLP-1. Agencja zobowiązała podmioty odpowiedzialne za te leki do uzupełnienia informacji o produkcie o ostrzeżenie dotyczące tego schorzenia. Zmiana ma zostać wprowadzona w części dokumentacji zatytułowanej „Ostrzeżenia i środki ostrożności”.

Komunikat dotyczy leków stosowanych przede wszystkim w leczeniu cukrzycy typu 2 i otyłości. FDA podkreśla, iż dostępne dane wskazują na potencjalny wzrost ryzyka NAION, ale nie przesądzają jednoznacznie, iż leki z tej grupy bezpośrednio wywołują chorobę.

Których leków dotyczy ostrzeżenie?

FDA objęła komunikatem wszystkie wskazane w nim leki z grupy agonistów receptora GLP-1, w tym:

  • semaglutyd – Ozempic, Wegovy, Rybelsus;
  • liraglutyd – Victoza, Saxenda;
  • dulaglutyd – Trulicity;
  • eksenatyd – Byetta oraz preparaty generyczne;
  • liksysenatyd – Soliqua
  • tirzepatyd – Mounjaro, Zepbound;
  • orforglipron – Foundayo.

Czym jest NAION i jakie daje objawy?

NAION (ang. non-arteritic anterior ischemic optic neuropathy) to niezapalne uszkodzenie nerwu wzrokowego spowodowane zaburzeniem jego ukrwienia. W efekcie dochodzi do uszkodzenia włókien nerwowych odpowiedzialnych za przekazywanie obrazu do mózgu. Schorzenie najczęściej rozwija się nagle i dotyczy jednego oka. Charakterystyczne objawy to nagłe, bezbolesne pogorszenie widzenia, pojawienie się ciemnych plam lub ubytków w polu widzenia, zamglenie obrazu, zaburzenia rozpoznawania kolorów i/lub pogorszenie ostrości widzenia, często zauważane po przebudzeniu.

NAION może prowadzić do trwałej utraty widzenia. Dlatego tak ważne jest szybkie rozpoznanie objawów. Do czynników zwiększających ryzyko NAION należą m.in. cukrzyca, nadciśnienie tętnicze, palenie tytoniu, bezdech senny, niedokrwistość i choroby nerek.

Co wykazała analiza FDA?

Agencja przeanalizowała dane pochodzące ze 126 randomizowanych badań klinicznych, obejmujących łącznie 134 253 pacjentów. Wśród nich 78 217 osób stosowało leki z grupy analogów GLP-1, a 56 036 otrzymywało placebo lub inne leki przeciwcukrzycowe.

W analizie zidentyfikowano 15 prawdopodobnych przypadków NAION:

  • 10 przypadków wśród pacjentów stosujących GLP-1;
  • 5 przypadków w grupie porównawczej.

Na podstawie całości dostępnych danych FDA uznała, iż istnieje potencjalny związek między stosowaniem agonistów GLP-1 a występowaniem NAION. Jednocześnie podkreśliła, iż ustalenie mechanizmu tego zjawiska wymaga dalszych badań.

Jakie stanowisko zajęła EMA? Ostrzeżenie dotyczące semaglutydu w Europie

Europejska Agencja Leków (EMA) również oceniła potencjalny związek między stosowaniem agonistów GLP-1 a występowaniem NAION. W czerwcu 2025 r. Komitet ds. Oceny Ryzyka w ramach Nadzoru nad Bezpieczeństwem Farmakoterapii (PRAC) zakończył przegląd danych dotyczących semaglutydu, stosowanego m.in. w preparatach Ozempic, Wegovy i Rybelsus. PRAC uznał, iż NAION jest bardzo rzadkim działaniem niepożądanym semaglutydu. Oznacza to, iż może wystąpić u maksymalnie 1 na 10 000 pacjentów. EMA zaleciła aktualizację informacji o produktach zawierających semaglutyd.

Co powinien wiedzieć farmaceuta?

FDA zaleca, aby pacjenci stosujący analogi GLP-1 byli poinformowani o objawach NAION. Szczególną uwagę należy zwrócić na nagłe, bezbolesne pogorszenie widzenia w jednym oku. o ile pacjent zgłasza takie dolegliwości, należy zalecić mu natychmiastowy kontakt z lekarzem i pilną konsultację okulistyczną.

Czy pacjenci powinni obawiać się stosowania analogów GLP-1?

Komunikat FDA stanowi istotny sygnał w kontekście monitorowania bezpieczeństwa farmakoterapii. Warto jednak podkreślić, iż NAION pozostaje rzadkim schorzeniem, a dostępne dane nie pozwalają jednoznacznie potwierdzić związku przyczynowo-skutkowego między stosowaniem tych leków a uszkodzeniem nerwu wzrokowego. W związku z tym dla farmaceutów najważniejsze jest przekazywanie pacjentom rzetelnych informacji, zwracanie uwagi na objawy alarmowe oraz kierowanie osób z nagłym pogorszeniem widzenia na pilną konsultację okulistyczną.

©MGR.FARM

Idź do oryginalnego materiału