2465. Najpiękniej o patriotyzmie pisał św. abp Bilczewski

na-sciezkach-codziennosci.blogspot.com 1 dzień temu
Podczas Kręgu Biblijnego wypłynął problem w związku z homilią, jaką miał wygłosić Ksiądz z Gitarą z okazji Święta Niepodległości. Jak sam powiedział, zupełnie nie jego bajka takie uroczystości i plusem bycia wikarym było to, iż nie musiał się w coś takiego bawić. No cóż, skoro myślał, iż awans na proboszcza w małej miejscowości to same przyjemności i przywileje (w dużym mieście mimo wszystko był anonimowy, teraz jest KIMŚ) to chyba bardzo się przeliczył.
Niemal od razu jego parafianki zaczęły krzyczeć, aby powiedział coś w stylu księdza Piotra Skargi, bo on tak dobrze pisał o ojczyźnie i w ogóle wielkim Polakiem. No nie wątpię. Ale gdzieś w głębi serca pomyślałam o innym duchownym żyjącym 100 lat temu. Duchownym, który chociaż w przeciwieństwie do Piotra Skargi został ogłoszony świętym, nie wszedł triumfalnie na karty podręczników jak jego poprzednik sprzed wieków, którego nazw ulic na próżno szukać na mapach (jedynie gdzie udało mi się taką znaleźć, to w miejscowości, w której się urodził), duchownym, któremu na murze szkoły średniej, którą ukończył z wyróżnieniem, poświęcono zaledwie jedną małą tabliczkę (kiedy informacji o Karolu Wojtyle poświęcono dużą tablicę). Który u progu odzyskania przez Polskę niepodległości we Lwowie uczył w homiliach wiernych od czego tak naprawdę zaczyna się patriotyzm - nie od patetycznych słów, ale najprostrzych gestach podejmowanych wśród najbliższych. To święty arcybiskup Józef Bilczewski, metropolita miasta Lwów.
Nie wiem ile tekstów autorstwa księdza Piotra Skargi przeczytały te panie. Może znają je tylko w tych najbardziej chwytliwych momentach, które zostały zamieszczone w szkolnych podręcznikach, albo są cytowane przy okazji jakichś państwowych uroczystości. Tymczasem ja przeczytałam i zanalizowałam, w ramach pracy licencjackiej z pedagogiki, kilkadziesiąt zachowanych listów duszpasterskich, homilii i kazań abpa Józefa Bilczewskiego pod kątem treści patriotycznych w nich zawartych. Tekst po tekście, strona po stronie, zdanie po zdaniu, słowo po słowie. To były godziny spędzone w bibliotece połączone z mnóstwem wylanych łez wzruszenia. W bibliotece, ponieważ nikt by mi nie wypożyczył książek z lat 20. XX wieku. Ale miało to i swoje dobre strony - kiedy czegoś nie wiedziałam, mogłam skorzystać z bogatego księgozbioru.
Co mnie wzruszało w tych jego tekstach? Wspomniana prostota przekazu treści. Nie żadne pompatyczne słowa, nie żadne rozbudowane zdania, nie żadne nakazy. Grube mury lwowskich świątyń wraz z tysiącami wiernych wyznania rzymskokatolickiego słuchały, jak ważna w życiu każdego człowieka jest miłość do drugiego człowieka, poszanowania jego godności bez względu na wyznanie (a po ulicach Lwowa chadzali wtedy rzymskokatolicy, grekokatolicy, żydzi, prawosławni, ormianie, arianie, a choćby potomkowie tatarów) czy narodowość, sprawiedliwość, życzliwość, brak zawiści względem wrogów i gotowość do wybaczenia innym win, umiłowanie języka, pamięć o przeszłości, Tradycja przekazywana z pokolenia na pokolenie, nauka w języku ojczystym i gotowość do walki o nią.
Wiele z tych wskazań, o ile nie wszystkie, niosą uniwersalne, ponadczasowe przesłanie. Tych tekstów jednak nie znajdzie się w podręcznikach ani w powszechnym użytku. Są one ukryte i kurzą się na półkach w bibliotekach. A może warto czasami sięgnąć po nie, aby przypomnieć, iż patriotyzm to nie tylko udział w pochodach, przypięcie orzełka do klapy marynarki i położenie raz na jakiś czas kwiatów pod pomnikiem. To coś, co powinno wyrażać się w prostych gestach, pamięci o innych, pielęgnowanu tradycji i języka. To nie niszczenie wspólnego mienia, uczciwa praca, nie oszukiwaniu.
Święty arcybiskup Bilczewski tworzył adekwatnie do ostatnich dni swojego życia. On umierał z myślą o tej, która nigdy nie zaginie. A Polska? Polska o nim zapomniała, rozpłynęła się w oddali. Czasem drżąca ręka starca znicz jeszcze na jego grobie zapali. Kto dzisiaj pamięta o nim i jego patriotycznych pouczeniach, no kto? Kto po nie sięgnie ot tak, żeby się zainspirować? Czy jutro znajdzie się ktoś, kto zapali świeczkę na jego mogile?
Idź do oryginalnego materiału