USA: Trump chce ograniczyć liczbę rutynowo zalecanych szczepień dziecięcych

Pod koniec maja Donald Trump podpisał rozporządzenie wykonawcze, które zobowiązuje amerykańskie Centra Kontroli i Prewencji Chorób (CDC) oraz Komitet Doradczy ds. Szczepień (ACIP). Nakazuje im ponowną analizę kalendarza szczepień dzieci i młodzieży. Mają też dostosować go do wniosków z raportu HHS.

Samo rozporządzenie nie usuwa bezpośrednio żadnych szczepień z amerykańskiego kalendarza szczepień ani nie zakazuje ich stosowania. Jest jednak kolejnym etapem szerszych zmian rozpoczętych wcześniej przez administrację Trumpa. Działania te wpisują się w szerszą reformę polityki szczepień prowadzoną przez Robert F. Kennedy Jr.. Polityk od lat wzbudza kontrowersje swoimi wypowiedziami dotyczącymi bezpieczeństwa i zasadności części programów szczepień. Sprzeciw wobec tych stanowisk zgłaszają liczne organizacje naukowe i medyczne.

Mniej szczepień rutynowych dla wszystkich dzieci

W styczniu 2026 r. CDC opublikowało zmienione rekomendacje szczepień dziecięcych, przewidujące ograniczenie liczby szczepień rutynowo zalecanych wszystkim dzieciom. Choć były to oficjalne federalne wytyczne, gwałtownie spotkały się z krytyką organizacji medycznych. Wśród nich znalazły się Amerykańska Akademia Pediatrii (AAP) oraz Amerykańskie Kolegium Lekarzy (ACP).

Dodatkowo federalny sąd w Massachusetts uznał, iż sposób wprowadzenia części zmian mógł naruszać procedury administracyjne i zablokował ich wdrażanie. Administracja Trumpa odwołała się od tego wyroku.

W praktyce obecne rozporządzenie jest postrzegane jako próba ponownego wdrożenia kierunku zmian zaproponowanych w styczniowej analizie HHS. Według administracji Białego Domu celem działań jest lepsze dopasowanie amerykańskich rekomendacji do praktyk stosowanych w innych rozwiniętych państwach. Ma to także zapewnić większą elastyczność lekarzom i rodzicom przy podejmowaniu decyzji dotyczących szczepień.

Zgodnie z oceną HHS do grupy szczepień, które nie powinny być rutynowo zalecane wszystkim dzieciom, zaliczono m.in. szczepienia przeciw RSV, WZW A, WZW B oraz niektórym zakażeniom meningokokowym. Jednocześnie utrzymano zalecenia dotyczące szczepień przeciw odrze, śwince, różyczce, krztuścowi, tężcowi, błonicy, poliomyelitis, zakażeniom wywołanym przez Haemophilus influenzae typu b, pneumokokom, ospie wietrznej oraz HPV.

Organizacje medyczne: różnice między krajami mają swoje uzasadnienie

Administracja argumentuje, iż amerykański kalendarz szczepień obejmuje większą liczbę preparatów i dawek niż programy funkcjonujące w wielu państwach europejskich. Właśnie ten fakt miał stanowić jeden z głównych argumentów za przeprowadzeniem przeglądu obecnych zaleceń.

Po opublikowaniu styczniowej oceny kalendarza szczepień przez federalne agencje zdrowia AAP przedstawiła własne rekomendacje, znacząco odbiegające od wytycznych CDC. Organizacja przez cały czas zaleca rutynowe szczepienia w celu ochrony przed 18 chorobami, w tym RSV, wirusowym zapaleniem wątroby typu A, wirusowym zapaleniem wątroby typu B, rotawirusami, grypą i meningokokami.

Przedstawiciele AAP podkreślają, iż porównywanie kalendarzy szczepień między krajami, np. z Danią, gdzie nie ma prawnego obowiązku szczepień dzieci, wymaga uwzględnienia lokalnej epidemiologii. Należy też brać pod uwagę strukturę systemu ochrony zdrowia oraz dostępność świadczeń medycznych. Według ekspertów różnice w rekomendacjach nie oznaczają automatycznie, iż któryś z systemów stosuje nadmierną liczbę szczepień.

– Nie stosujemy się do duńskich zaleceń dotyczących szczepień, ponieważ nie mieszkamy w Danii – powiedział w ubiegłym roku dr Jose Romero, członek komisji ds. chorób zakaźnych AAP. – Dzieci w Stanach Zjednoczonych są narażone na inne choroby niż dzieci w innych krajach. Mamy też zupełnie inny system opieki zdrowotnej.

Krytyczne stanowisko przedstawiło również Amerykańskie Kolegium Lekarzy. Organizacja zwróciła uwagę, iż amerykański kalendarz szczepień był tworzony przez lata w oparciu o proces oceny dowodów naukowych, analizę epidemiologiczną oraz potrzeby zdrowotne zróżnicowanej populacji USA. Przedstawiciele ACP podkreślili również, iż skuteczność i bezpieczeństwo szczepień w zapobieganiu hospitalizacjom, zgonom i ogniskom chorób zakaźnych pozostają dobrze udokumentowane.

Spór o szczepienia prawdopodobnie będzie się zaostrzał

Podpisane przez Donalda Trumpa rozporządzenie nie zmienia automatycznie kalendarza szczepień, ale otwiera drogę do dalszych modyfikacji amerykańskich zaleceń. Proponowane zmiany stały się jednym z najgoręcej dyskutowanych tematów w amerykańskiej polityce zdrowotnej.

W notatce informacyjnej towarzyszącej rozporządzeniu wykonawczemu Biały Dom stwierdził, iż działania mają zapewnić Amerykanom dostęp do „najlepszej możliwej opieki medycznej” oraz zwiększyć elastyczność lekarzy i pacjentów w podejmowaniu decyzji dotyczących szczepień.

©MGR.FARM