Stres, lęk, kryzys, przeciążenie? Sprawdź, gdzie szukać pomocy

wpoznaniu.pl 1 dzień temu

Problemy ze zdrowiem psychicznym nie zawsze pojawiają się nagle. Często rozwijają się stopniowo – pojawiają się problemy ze snem, spadek energii, napięcie, lęk, obniżony nastrój lub poczucie przytłaczającego przeciążenia. Gdy pojawiają się takie sygnały, warto wiedzieć, gdzie szukać pomocy i czym różni się wsparcie psychologa, psychoterapeuty oraz psychiatry. Choć wszyscy ci specjaliści zajmują się zdrowiem psychicznym, ich role są różne. Warto je poznać, aby w trudnym momencie wybrać odpowiednią formę wsparcia.

Mówiąc najprościej: psycholog pomaga lepiej zrozumieć trudności, uporządkować emocje, może też przeprowadzić diagnozę psychologiczną. Psychoterapeuta prowadzi regularny proces terapii, nastawiony na zmianę sposobu przeżywania, myślenia i reagowania. Psychiatra natomiast jest lekarzem – diagnozuje i leczy zaburzenia psychiczne, a jeżeli są ku temu wskazania medyczne, może przepisać leki, wystawić receptę, skierowanie lub zwolnienie lekarskie.

Psycholog – wsparcie w rozpoznaniu problemu

Psycholog to osoba po studiach magisterskich z psychologii. Zajmuje się przede wszystkim rozumieniem trudności psychicznych, wsparciem emocjonalnym i diagnozą psychologiczną. Jego wybór to często dobry pierwszy krok, zwłaszcza wtedy, gdy ktoś jeszcze nie wie, czego dokładnie potrzebuje, i chce uporządkować swoją sytuację. Konsultacja psychologiczna pomaga nazwać problem, przyjrzeć się objawom i zastanowić się, jaka forma pomocy będzie najlepsza. Do psychologa można zgłosić się m.in. w sytuacji: przewlekłego stresu i napięcia, trudności w relacjach, kryzysu życiowego i zdarzeń obciążających emocjonalnie, takich jak strata, rozstanie, choroba lub zmiana pracy, poczucia zagubienia, spadku motywacji, trudności rodzinnych lub wychowawczych.

Psycholog może być także dobrym kierunkiem konsultacji w przypadku trudności dzieci i młodzieży. W Centrum Zdrowia AGVITA przyjmuje psycholog dzieci i młodzieży, która wspiera młodych pacjentów m.in. w obszarze emocji, zachowania, relacji, trudności szkolnych, kryzysów rozwojowych czy problemów rodzinnych. Taka konsultacja nie zawsze dotyczy wyłącznie młodej osoby – psycholog pracuje również z rodzicami i opiekunami. Pomaga im lepiej zrozumieć zachowanie dziecka, rozpoznać możliwe źródła trudności i znaleźć sposoby reagowania wtedy, gdy dotychczasowe metody przestają wystarczać.

Psycholog nie jest lekarzem, dlatego nie przepisuje leków i nie prowadzi leczenia farmakologicznego. jeżeli uzna, iż potrzebna jest ocena medyczna, może zasugerować konsultację psychiatryczną.

Psychiatra – gdy objawy wymagają konsultacji lekarskiej

Psychiatra to lekarz specjalizujący się w diagnozowaniu i leczeniu zaburzeń psychicznych. Oznacza to, iż musi mieć prawo wykonywania zawodu lekarza. Psychiatra może ocenić stan psychiczny pacjenta z medycznego punktu widzenia, postawić diagnozę, zlecić dodatkowe badania oraz – jeżeli są wskazania – zaproponować leczenie farmakologiczne. Plan leczenia ustala na podstawie rozmowy, wywiadu, badań diagnostycznych oraz oceny stanu psychicznego i somatycznego pacjenta. Może wystawiać zwolnienie lekarskie, recepty i skierowania, o ile wynika to z oceny stanu zdrowia. Może również zdecydować o skierowaniu do szpitala, na psychoterapię albo na oddział dzienny. Lekarz psychiatra może wystawić e-ZLA również podczas wizyty prywatnej, jeżeli ma odpowiednie uprawnienia. Konsultacja psychiatryczna jest szczególnie ważna, gdy objawy są nasilone lub wyraźnie utrudniają codzienne funkcjonowanie, np. przy:

długotrwałym obniżeniu nastroju,
podejrzeniu depresji,
nasilonym lęku lub napadach paniki,
zaburzeniach snu
trudnościach z koncentracją i codziennym funkcjonowaniem,
objawach psychotycznych,
myślach i zamiarach samobójczych,
autoagresji.

Zapisy do psychiatrów Centrum Zdrowia AGVITA możliwe są również online:

lek. Krystian Markiewicz – zapisy TUTAJ

lek. Kinga Kończak – zapisy TUTAJ

Psychoterapeuta – wsparcie w długofalowej zmianie

Psychoterapeuta to specjalista przygotowany do prowadzenia psychoterapii. Może być psychologiem, lekarzem albo osobą z innym wykształceniem, która ukończyła odpowiednie szkolenie psychoterapeutyczne. Kwalifikacje osób prowadzących psychoterapię są opisane m.in. w przepisach dotyczących ochrony zdrowia psychicznego oraz świadczeń gwarantowanych z zakresu opieki psychiatrycznej i leczenia uzależnień. W praktyce warto zwrócić uwagę na ukończone szkolenie, certyfikat lub etap szkolenia, nurt pracy, doświadczenie oraz korzystanie z superwizji. Psychoterapia jest procesem, a nie jednorazową konsultacją. Polega na regularnej pracy nad sposobem przeżywania, myślenia, reagowania i budowania relacji. Psychoterapia może być pomocna, gdy:

trudności są przewlekłe lub nawracające,
problem powraca mimo prób jego rozwiązania,
pojawia się poczucie „utknięcia w miejscu”,
emocje są trudne do regulowania,
relacje są źródłem stałego napięcia,
pacjent chce lepiej zrozumieć swoje schematy i potrzeby.

W zależności od nurtu psychoterapia może koncentrować się bardziej na aktualnych trudnościach, schematach zachowania albo wcześniejszych doświadczeniach.

Psychiatra, psycholog czy psychoterapeuta? Czym się różnią i do kogo udać się w pierwszej kolejności?

W wielu sytuacjach pierwszy krok to konsultacja psychologiczna. Pozwala omówić trudności, uporządkować objawy i sprawdzić, czy wystarczające będzie wsparcie psychologiczne, czy lepiej od razu rozważyć psychoterapię albo konsultację psychiatryczną. Psycholog bywa też pomocny wtedy, gdy pacjent nie wie, do jakiego specjalisty powinien się udać.

Do psychiatry warto zgłosić się bezpośrednio, gdy objawy są silne, realizowane są długo, wyraźnie zaburzają codzienne funkcjonowanie albo pojawiają się sygnały wymagające oceny medycznej, takie jak myśli samobójcze, autoagresja, objawy psychotyczne, bardzo nasilony lęk, podejrzenie depresji lub poważne zaburzenia snu.

Do lekarza psychiatry w trybie ambulatoryjnym nie jest wymagane skierowanie. Może być ono potrzebne do psychologa lub psychoterapeuty w ramach NFZ oraz do szpitala psychiatrycznego, z wyjątkiem stanów nagłych.

Czy można korzystać z kilku form pomocy jednocześnie?

Tak. Psychiatra może prowadzić leczenie farmakologiczne, psychoterapeuta pracować nad mechanizmami psychicznymi, a psycholog wspierać w diagnozie lub bieżących trudnościach. Takie połączenie pozwala spojrzeć na sytuację szerzej, ale zawsze powinno być dopasowane do konkretnej osoby i jej aktualnego stanu zdrowia.

Centrum Zdrowia AGVITA w trosce o zdrowie psychiczne Poznaniaków

Jeśli zauważasz u siebie stres, lęk, obniżony nastrój lub poczucie przeciążenia, możesz skonsultować się z wybranym specjalistą w Centrum Zdrowia AGVITA przy ul. Promienistej 6 w Poznaniu. Rejestracja pod numerem telefonu: 533 336 877 lub 533 677 877

Artykuł powstał we współpracy merytorycznej z lek. Krystianem Markiewiczem rezydentem psychiatrii przyjmującym Pacjentów w Centrum Zdrowia AGVITA